Toen ik net vader was geworden deed mijn vrouw promotieonderzoek en maakte dus hele lange dagen.

Ik had vaderschapsverlof en was doordeweeks twee dagen thuis voor onze pasgeboren dochter.

Daar zat ik dan als onervaren vader, twee lange dagen alléén met een baby.

Ik had zelfs een checklistje

Als de baby huilde had ik voor mezelf een checklistje:

  1. Op tijd gedronken?
  2. Luier nog schoon?
  3. Temperatuur goed?

Drie keer ja? En toch huilen? Papa in paniek!

Ik voelde me ontzettend onhandig en dacht werkelijk dat ik de enige vader ter wereld was met een werkende, ambitieuze vrouw.

Ik had gedachten als: ‘Ik ben hier niet voor gemaakt’. ‘Ik faal als vader’. ‘Mijn leven staat stil’. En voor deze schaam ik me nu diep: ‘Mijn vrouw heeft mij erin geluisd’.

Inmiddels zijn mijn dochter en ik ouder en wijzer

Inmiddels is mijn dochter 16 en ben ook ik iets ouder en wijzer. Ik weet nu dat er heel veel vaders zijn die de zorg voor een baby op zich nemen. En ik weet dat bijna elke jonge ouder zich overweldigd voelt door de verantwoordelijkheid voor zo’n klein, wonderlijk, kwetsbaar schepseltje. En ik weet ook dat veel jonge ouders denken dat hun leven stil staat.

Gedeelde menselijkheid

In ACT wordt dit wijzere perspectief ook wel het besef van ‘gedeelde menselijkheid’ genoemd. In het engels klinkt het nog mooier vind ik: Common humanity. Kristin Neff ziet dit besef van Common humanity zelfs als een belangrijk onderdeel van zelfcompassie, naast mindfulness  en selfkindness.

Het meest persoonlijke is het meest universele

En in het Provocatieve coachen zeggen we: ‘Het meest persoonlijke is het meest universele’. Deze uitspraak is trouwens afkomstig van Carl Rogers, de Humanistisch psycholoog die aan de wieg stond van prachtige methoden als Motiverende gespreksvoering, Verbindende communicatie en ja, ook van Provocatief coachen.

Zelfmedelijden

Ik vermoed dat Rogers doelde op het fenomeen dat veel mensen – als ze het moeilijk hebben en zich een beetje schamen – geneigd zijn om zichzelf te isoleren en zich te wentelen in zelfmedelijden en zelfkritiek. Op dat moment denken ze dat ze de enige persoon op de hele wereld zijn met deze specifieke ervaring en dat niemand ze ooit zal begrijpen.

Maar in werkelijkheid heeft bijna iedereen in dezelfde situatie vergelijkbare gevoelens en gedachten. Zo voelt bijna elke jonge ouder zich redelijk overweldigd, terwijl iedereen die op kraamvisite komt zegt: ‘wel genieten, hoor!’

Een provocatieve coach maakt dankbaar gebruik van dit fenomeen door met humor en overdrijving die innerlijke ervaring te benoemen of zelfs theatraal voor te doen.

Als ik toen provocatief gecoached zou zijjn…

Toen ik zo worstelde met mijn ‘jonge vader zijn’ had een provocatieve coach mij gemakkelijk uit kunnen dagen door liefdevol plagend de advocaat van de duivel te spelen. Hij had – met een ondeugende twinkeling in zijn ogen – dingen kunnen zeggen als: ‘Tsja, jij bent hier als stoere man natuurlijk ook helemaal niet voor gemaakt! Kijk maar, je bakt er niks van! Je vrouw heeft je erin geluisd! En sorry dat ik het slechte nieuws moet brengen, maar helaas: je leven is helemaal voorbij. Vanaf nu alleen nog maar poepluiers, huilende baby’s midden in de nacht en nooit, maar dan ook nooit meer uitslapen…’

Ik was vast in de lach geschoten!

We kunnen het niet controleren, maar ik vermoed dat als die denkbeeldige ‘Provocatieve jonge vader-coach’ dit zou hebben gezegd vanuit warm contact met mij, dat ik dan in de lach zou zijn geschoten en zou hebben gedacht: ‘óf deze coach is helderziend óf ik ben gewoon niet de enige die dit doormaakt… Hmmm vermoedelijk het laatste… Oké dus ik ben niet raar… Dit is blijkbaar normaal. De coach zou mij dus geholpen hebben om een besef te krijgen van ‘gedeelde menselijkheid’, iets wat veel mensen als heilzaam en steunend ervaren!

Hoe bedoel je ‘mijn leven is voorbij!’

En waarschijnlijk was ik vervolgens in verzet gekomen en had ik dingen gezegd als: ‘Ho, wacht eens even, zo slecht doe ik het nu ook weer niet! Ja het is nieuw, maar ik wordt er steeds beter in. En bovendien heb ik hier met mijn volle verstand voor gekozen, dus hoe bedoel je mijn vrouw heeft mij hierin geluisd?! En mijn leven voorbij? Wat een onzin, dit is mijn leven!’

En dan had de coach mij dus in no time gehad waar hij of zij me hebben wilde, namelijk midden in mijn kracht!

En wat nu?

Vond je deze blog nuttig? Please like, comment or share!

Wil je ook provocatief leren coachen? Kijk dan eens hier.

Weet jij wat er aan de basis ligt van heel veel problemen van coachees?

Ik geef je een hint.

Het is met één woord samen te vatten.

En dat woord begint met een V.

Vermijding.

Of eigenlijk – en dat is de officiële term – experiëntiële vermijding.

Dit komt er op neer dat je bepaalde innerlijke ervaringen wilt voorkomen, zelfs als je daar een flinke prijs voor betaalt.

De volgende drie voorbeelden illustreren dit

A) Iemand die verlegen is vermijdt het ongemak dat hij ervaart in sociale situaties. Het tragische is dat hoe meer hij in zijn schulp kruipt, des te kleiner worden zijn zelfvertrouwen én zijn bewegingsvrijheid.

B) Iemand met uitstelgedrag vermijdt de kans op falen, want zolang je niet in actie komt, kan er ook niets mislukken.

c) Een besluiteloze leidinggevende vermijdt moeilijke beslissingen, zodat zij niet kan worden afgerekend op ‘een verkeerde beslissing’.

In ACT-kringen is iedereen het erover eens dat experiëntiële vermijding voor veel ellende kan zorgen, maar het aardige is dat Frank Farrelly, de grondlegger van de provocatieve therapie dit ook al stelde in zijn boek Provocative Therapy dat hij in 1974 schreef: ‘een van de unieke aspecten van Provocatieve therapie ligt in het gegeven dat de therapeut vanaf het allereerste contact weigert vermijdingsgedrag van de client te accepteren.’

De prijs van vermijding

Een ACT coach zal de coachee bewust maken van ‘de prijs van vermijding’ en onderzoeken of dit werkelijk is hoe de coachee in werk of leven wil staan.

Als hij met wat meer moed wil leven, dan zal zij hem stimuleren om stapje voor stapje het ongemak toe te laten, gesteund door allerlei acceptatievaardigheden. Het goede nieuws is dat ‘actieve acceptatie’ een vaardigheid is die ieder mens kan ontwikkelen.

En nu de provocatieve aanpak

Een Provocatieve coach beoogt in principe hetzelfde, maar de aanpak is nu vanzelfsprekend warm, uitdagend en humorvol, een beetje zoals vrienden die elkaar plagen in de kroeg…

Met een vette knipoog zal de coach overdreven adviseren om het probleemgedrag juist nóg meer te gaan vertonen. Je kunt je vast voorstellen dat de coachee bij het horen van deze ‘adviezen’ op een gezonde manier in verzet komt, bijvoorbeeld zoals hieronder:

A) Coach: ‘Het is juist hééél verstandig dat jij sociale situaties vermijdt, want voor je het weet wordt je uitgelachen of sta je met je mond vol tanden, niet waar? Dat zou je natuurlijk een enorme deuk geven… dat wil toch niemand!

Coachee: ‘Ja, ho eens even! Dat is toch ook geen leven! Zo kom ik natuurlijk nooit een leuke partner tegen!

B) Coach: ‘Tsja, uitstel, uitstel? Je kunt net zo goed zeggen dat jij gewoon heel goed onderzoek doet en dus hééél erg goed beslagen ten ijs komt! Jij bent tenminste niet zo impulsief als al die anderen. Nee hoor, ik denk dat je juist nog méér moet uitstellen!’

Coachee: ‘Ja okéé: onderzoek doen is goed, maar vier uur lang op Facebook dat kun je geen onderzoek meer noemen… Deed ik maar echt onderzoek! Wat ik doe is meer mezelf afleiden met onzin van anderen!’

C) Coach: ‘Tsja, je moet er toch niet aan denken dat jij de verkeerde beslissing neemt! Dat zullen je meerderen én je teamleden je niet in dank afnemen. Nee hoor, dat wikken en wegen van jou is juist heel zorgvuldig. Mensen moeten gewoon wat meer geduld hebben totdat jij uit gewikt en gewogen bent… Niemand heeft meer geduld tegenwoordig, dát is juist het probleem!’

Coachee: ‘Wat een onzin! Het nemen van een verkeerde beslissing is gewoon een soort beroepsrisico… dat hoort er gewoon bij. En trouwens: niet besluiten is óók besluiten, dus dan kan ik maar beter een standpunt innemen, dan weten mensen tenminste waar ik voor sta!’

Verandertaal

Zie je wat een daadkrachtige taal hier ontstaat?

Als je iets weet van motiverende gespreksvoering, dan zul je bovenstaande uitspraken van de coachees herkennen als ‘verandertaal’: uitspraken die pleiten vóór verandering.

Onderzoek laat zien dat dergelijke uitspraken, zeker als ze herhaaldelijk worden gedaan in een ondersteunende omgeving, een goede voorspeller zijn voor daadwerkelijke verandering.

Zie je hoe je een coachee dus vrij snel in de verander-modus kunt krijgen?

En wat nu?

Vond je deze blog nuttig? Please like, comment or share!

Wil je ook provocatief leren coachen? Kijk dan eens hier.

Op het eerste oog zijn Provocatief coachen en Acceptance and Commitment Therapy (ACT ) héél verschillende methoden. En toch…  hoe meer ik erover nadenk hoe meer interessante raakvlakken ik ontdek! In dit eerste deel van drie blogs laat ik de verschillen even voor wat ze zijn en vertel ik je over een paar interessante raakvlakken.

Om die zichtbaar te maken moeten we even stilstaan bij de vraag wat een probleem eigenlijk is. Omdenk-goeroe Berthold Gunster heeft hierop een interessante visie: we ervaren een probleem vaak als één ding, iets vervelends dat op zichzelf staat, zoals: hoofdpijn, een lange file, een irritante baas.

Een probleem is altijd twee dingen

Maar in werkelijkheid bestaat een probleem altijd uit twee dingen: de realiteit en onze verwachting dat die realiteit anders is dan ze werkelijk is. Simpel gezegd: een tegenstelling tussen wat-is en wat-zou-moeten-zijn.

’s Nachts wakker liggen in bed is op zichzelf nog geen probleem. Maar als je bang bent dat je daardoor de volgende dag niet kunt presteren en dat wél heel graag wilt, dan kun je dat ervaren als een lastig probleem.

Als een stel 10 jaar samen is en nooit meer seks heeft, dan is dat op zichzelf geen probleem. Pas als één van beide partners wel graag seks wil, dan zal hij of zij dit als een probleem ervaren.

Je baan verliezen is op zichzelf geen probleem. Sommige mensen hopen zelfs dat ze ontslagen worden, liefst met een mooie ‘oprot-premie’. Of zodat ze lekker de hele dag kunnen gaan zitten vissen.  Alleen als iemand de verwachting heeft om zijn baan te behouden, is het werkelijk een probleem.

Alles is vergankelijk

Misschien vind je dit een wat ver gezocht woordenspelletje? Dat snap ik. Eerlijk gezegd kan ik zelf ook situaties bedenken waarbij ik de gebeurtenis op zichzelf meteen als problematisch ervaar. En toch moet ik erkennen dat de verwachting dat die gebeurtenis zich niet zo zal voordoen eigenlijk een ontkenning is van de realiteit. Denk bijvoorbeeld aan het verliezen van een dierbare. Helaas is dit een realiteit waar veel mensen vroeger of later mee te maken krijgen.

Misschien is dat precies de reden dat onder andere in het Boeddhisme en het Stoïcisme het gebruikelijk is om te contempleren op de vergankelijkheid van… nou ja, van alles eigenlijk. En volgens mij is de bedoeling van die wijze, oude filosofen niet dat we dan maar zielig in een hoekje gaan zitten, maar juist dat we het leven ten volle genieten vanuit een diep besef dat alles maar tijdelijk is.

Twee uitwegen uit een probleem

Als we Berthold Gunster’s  definitie van ‘een probleem’ aannemen, dan betekent dit dat er altijd twee mogelijke uitwegen zijn uit een probleem:

  1.  Acceptatie: soms kunnen we de realiteit niet veranderen, zoals bij het verlies van een dierbare, een droom of een lichaamsfunctie.

2. Commitment: soms kunnen we de realiteit wel veranderen, zodat deze niet meer problematisch is. Garanties zijn er niet, maar we kunnen dingen doen om onze kans te vergroten op een goede nachtrust, intimiteit in onze relatie of een leuke, nieuwe baan. Natuurlijk is hier wel de nodige inzet voor nodig, oftewel:

Het moge helder zijn dat dit geen simpele stappen zijn, maar eerder complexe processen. Gelukkig is een mens tot beide in staat en bovendien zijn deze processen gewoon te leren. En dat is precies wat een ACT-coach of therapeut doet.

Soms is er acceptatie én commitment nodig

Soms is er een mix nodig van acceptatie én commitment. Stel dat je als ouder te maken hebt met een kind met een beperking, dan zul je jarenlang moeten zoeken naar de juiste balans tussen acceptatie en commitment. Omdat ook een beperkt kind zich ontwikkelt weet je immers nooit precies wat je kunt verwachten en wat je dus moet accepteren. Tegelijk zul je je levenslang moeten committeren aan ‘een zo goed mogelijke ouder zijn’ voor dit kind.

Het is precies zoals het mooie gebed van Niebuhr zegt: “Geef mij de kalmte om te aanvaarden wat ik niet kan veranderen, de moed om te veranderen wat ik kan veranderen, en de wijsheid om het verschil hiertussen te zien.”

En dan nu de provocatieve benadering

Hoe kijkt een provocatieve coach hier nu tegen aan? Welnu, ook deze is uit op acceptatie, commitment of een mix van beide. De manier waarop hij of zij dat doet is echter vrij onorthodox: hij accepteert het probleem niet zomaar als probleem. Daar moet een coachee echt moeite voor doen. Vaak zal de provocatieve coach – vanuit goed contact en met een liefdevol plagende intentie – dingen zeggen als:

‘Okee, je ligt soms wakker ’s nachts… Nou en? Dan heb je tijd om al je zonden te overdenken, dus wat is nu eigenlijk het probleem?’

‘Dus je hebt al jaren geen seks meer… Nou en? Mensen kunnen heel goed zonder seks, dus wat is het probleem? Dat voorkomt juist een hoop gedoe!’

‘Je bent dus 58 en je hebt geen werk meer… Dus eigenlijk ben je met vervroegd pensioen. Heerlijk toch? Ik zie het probleem niet’.

Nu zijn er twee mogelijkheden:

  1. De coachee gaat zich verzetten tegen de coach en begint te vertellen dat het probleem wel degelijk een groot probleem voor is en toch echt moet veranderen. Zie hier het ontstaan van een zeker commitment.
  2. De coachee neemt het perspectief van de coach over en begint dus langzaam maar zeker het probleem te accepteren. Zie hier het ontstaan van acceptatie.

Het klinkt misschien wat vreemd, maar voor de provocatieve coach zijn beide uitkomsten even oké. Als de coachee het probleem werkelijk accepteert, dan kan eventueel een volgend ‘probleem’ worden aangepakt of het traject worden beëindigd. En als de coachee de situatie wil veranderen, dan kun je hem of haar uiteraard verder coachen tot dit doel bereikt is.

Vond je deze blog nuttig? Please like, comment or share!

Wil je ook provocatief leren coachen? Kijk dan eens hier.

Ok, ik geef toe dat het een beetje gemeen is om er een of-of keuze van te maken.

Want ja, ik geloof best dat intuïtief en effectief heel goed samen kunnen gaan.

Maar ik wil je graag even aan het denken zetten.

Met regelmaat hoor ik mensen zeggen: ‘ik coach eigenlijk meer intuïtief…’

Als jij dit ook weleens zegt, wat bedoel je dan eigenlijk?

Bedoel je dat je heel sensitief bent?
Bedoel je dat je door ervaring goed bent geworden in patroonherkenning?
Bedoel je dat je een beetje helderziend bent?

Dit kan allemaal waar zijn, maar het kan ook iets anders betekenen.

Bijvoorbeeld:
– Ik heb geen zin om me te verdiepen in evidence-based coachmethoden
– Want ik weet niet of ik dat wel kan
– Zo lang ik zeg dat ik intuïtief coach kan niemand daar wat van vinden
– En zo blijf ik lekker onaantastbaar

Heel intuïtief de verkeerde dingen doen

Helaas weet ik ook uit ervaring dat veel mensen intuïtief precies de verkeerde dingen doen. En eerlijk gezegd heb ik al die dingen óók ooit gedaan, omdat ik toen niet beter wist.

Denk aan:
1. Je coachee proberen te overtuigen als je hem wilt motiveren. Met vaak weerstand of ‘ja-zeggen-nee-doen’ tot gevolg.
2. Gaan ‘graven in het verleden’ als je je coachee in het hier en nu wilt bekrachtigen. Met het risico dat het geloof-in-eigen kunnen eerder afneemt dan toe.
3. Tegen je coachee zeggen dat zij positiever moet denken als je wilt dat ze minder door haar negatieve gedachten wordt belemmerd. Met als gevolg dat je iemand een extra faalervaring geeft. Want ons brein is helemaal niet gemaakt om ‘positief te denken’.

Deze dingen zijn niet slechts ineffectief, ze werken vaak zelfs contra-productief. Je helpt je coachee dus verder van huis.

Als jij dit herkent, wees dan gerust: ik zeg dit niet om je te plagen of je te veroordelen. Ik wil je eigenlijk alleen maar bemoedigen.

Evidence-based leren coachen is niet zo moeilijk als het klinkt

Ik geloof namelijk dat iedereen met een HBO of WO opleiding en een beetje empathisch vermogen evidence-based kan leren coachen.

In de drie bovengenoemde voorbeelden zijn er eenvoudige doch krachtige alternatieven te vinden in onze evidence=based methoden:

Ad 1: Motiverende gespreksvoering een uitstekend alternatief voor ‘overtuigen’, namelijk verandertaal ontlokken en versterken.
Ad 2: hier heeft Oplossingsgericht coachen een heel mooie visie op. Ontwikkel liever een co-creatierelatie, ontlok een stip aan de horizon en kijk samen door een roze microscoop.
Ad 3: als je graag het Positieve denken propageert, verdiep je dan eens in Coachen met ACT. In plaats van de inhoud van je denken te veranderen, kun je namelijk veel beter je relatie ermee veranderen.

Deze methoden zijn niet zomaar tot stand gekomen. Het is in alle drie de gevallen een combinatie geweest van grootschalig wetenschappelijk onderzoek, ontelbare uren praktijkervaring en voortdurende uitwisseling van hele communities van beoefenaars, gedurende minimaal dertig jaar.

Een nieuwe wereld die voor je opengaat

Ik beloof je dat er een nieuwe wereld voor je open gaat als je je in één of meer van deze methoden gaat verdiepen. Je gaat nuttige kennis en nieuwe inzichten opdoen over effectieve gespreksvoering, over verandering in het algemeen en over de werking van de menselijke geest.

Inzichten waarmee je met minder energie méér zult bereiken met méér plezier. Inzichten die zowel je professionele als je persoonlijke ontwikkeling een boost geven.
En als je dáár vervolgens je intuïtie aan gaat toevoegen… Ja, dan kun je werkelijk van grote betekenis zijn voor mensen die het zwaar hebben en op de een of andere manier lijden aan het leven…
Vergelijk het met improviseren in de muziek: pas als je lang genoeg je toonladders, je klassiekers en je solfège hebt geoefend kun je werkelijk gaan improviseren.

Nieuwsgierig geworden?

Overweeg dan eens onze Jaartraining Coachen 3.0 of een driedaagse training Motiverende gespreksvoering, Oplossingsgericht coachen of Coachen met ACT

Heb jij een andere visie dan ik? Ik sta altijd open voor verruiming van mijn blik, dus laat het me weten in een comment!

Vond je deze blog nuttig of leuk? Please share!

Ken je dat?

Dat licht jaloerse gevoel als je van die beelden ziet van vaak hele knappe mensen die helemaal Zen zitten te zijn op een mooie plek in de natuur?

Dat je denkt van: die drinkt zeker ook elke dag een groene smoothie voor het ontbijt?

Na een lange nacht vol tantrische seks?

Ok, nu draaf ik misschien door, maar je snapt wat ik bedoel toch?

Ik weet dat veel mensen best wel mindfulness zouden willen beoefenen, maar er toch niet aan toe komen.

En dat is jammer, want deze bewezen-effectieve mind-training hoeft helemaal niet lang te duren en kan ook leuk zijn: er valt echt  een hoop bij te genieten!

En ik geef toe, om werkelijk alle vruchten te plukken ontkom je niet aan ‘oefenen als het moeilijk is’, maar weet je, dat kan altijd later nog!

Zeker in het begin van je beoefening is er niks mis mee als je het nog even kort, licht en luchtig houdt. Dan ben je tenminste ‘on the road’!

En dit helpt ook als je al wel wat meer ervaring hebt, maar tijdelijk in een motivatie-dipje zit.  Zo van: ‘oh ja, mindfulness… Dat stond ook nog op mijn to do lijst. Maar wanneer in hemelsnaam?’

Weet je wat het óók is?  Omdat veel Nederlanders bewust of onbewust zijn gevormd door Calvinistische normen en waarden, interpreteren we kennis uit een andere cultuur vaak op diezelfde manier en voor we het weten gaan we nogal streng om met iets waarbij je met strengheid juist de plank misslaat…

Omdat ik jou én de wereld wat meer ‘Peace of mind’ gun heb ik 12 speelse mindfulness-oefeningen op een rijtje gezet die je in principe overal kunt doen (behalve als je achter het stuur zit).

Experimenteer en have fun!

Luister naar muziek, maar dan echt…

Zet eens een favoriet stukje muziek op (klassiek, pop, jazz, wereld, etc.) en speel met het ‘in- en uitzoomen’ van je aandacht: focus eerst je aandacht zo goed als je kunt op één of meer losse instrumenten die je hoort: bas, drums, piano, gitaar, zang etc. Zoom daarna uit en luister naar het geheel. Zoom daarna weer in, etc. Geloof me: dit kan een heel intense muziekervaring geven!

Versla jezelf!

Als je van een beetje competitie houdt kun je jezelf eens uitdagen en zien hoeveel in- en uitademingen jij je aandacht erbij kunt houden zonder verzeild te raken in gedachten of de tel kwijt te raken. In het begin kom je misschien niet eens tot 10, maar al snel kom je misschien wel tot 20, 50, etc.

Douchen met aandacht

Veel mensen ervaren douchen als ‘een heerlijk momentje voor jezelf’. En toch staan we ook vaak de komende dag al door te nemen waardoor we nauwelijks de aangename sensatie opmerken van het warme water op onze huid. Best zonde, want weet je: je kunt toch niet voorspellen of controleren  hoe je dag zal verlopen. Dan kun je maar beter mindful aan je dag beginnen door echt even aandachtig te genieten van dat bijzondere moment. En wat een luxe eigenlijk dat we in Nederland gewoon douchen in ‘warm drinkwater’. Er zijn heel veel gebieden op de wereld waar ze daar alleen maar van kunnen dromen. En als jij – net als ik – doet aan koud afdouchen, blijf dan na afloop nog 15 seconden staan om je heerlijk tintelende lijf te voelen!

Voel je voetzoelen

Het wonderlijke van je voetzolen is dat je ze best goed kunt voelen – ook al zitten ze ver van je hoofd (bij mij zeker, want ik ben ruim 2 meter lang). Ook verbinden ze je met de aarde. En tegelijkertijd blijven je voeten vaak vrij van emotionele wervelstormen. Waar het in je buik, middenrif en borstkas behoorlijk onstuimig aan kan voelen, blijven je voeten heerlijk neutraal. De kunst is er een tijdje bij te blijven met je aandacht. Dit kan zowel wandelend, staand, als liggend!

Het 5 x 5 je

Deze kun je meteen in praktijk brengen als je wilt en het leuke is: hij is overal anders…

Stap 1. Breng je aandacht naar je buik en borst en word je daar op een vriendelijke manier bewust van je ademhaling. Merk gewoon op hoe je buik en borst op en neer bewegen op het ritme van je ademhaling, bijvoorbeeld 5 x in en uit.

Stap 2. Kijk eens of je met verwondering, met de ogen van een kind om je heen kunt kijken naar 5 objecten in deze ruimte.

Stap 3. Sluit nu je ogen en luister naar de klank van 5 geluiden alsof je ze voor de eerste keer hoort.

Stap 4. Ga nu met je aandacht naar binnen en merk 5 fysieke sensaties op. Bijvoorbeeld je voeten op de grond, je contact met de stoel, de kleding op je huid, de temperatuur van de lucht.

Stap 5. Herhaal stap 1.

Hoe was dit voor je?

Glimlach naar elke cel

Dit is echt een feelgood-oefening die ik leerde van een Qigong-meester: laat je ogen zacht worden en tover een heel subtiele Mona Lisa-achtige glimlach rond je mond. Dit is nauwelijks waarneembaar aan de buitenkant, maar voor jou duidelijk voelbaar aan je binnenkant. Voel hoe er als het ware een zonnetje in je borstkas gaat schijnen en richt deze ‘glimlach energie’ naar elke cel van je lichaam. Gebruik je fantasie en stel je voor dat al je lichaamscellen kleine smileys worden….

Durf te genieten en verbeter meteen je brein!

Rick Hanson stelt dat als we onszelf toestaan om werkelijk te genieten (met minimaal 15 seconden pure aandacht) we allerlei positieve brein-verbindingen aanmaken die ons stressbestendiger maken en bijdragen aan ons welzijn. Hier lees je meer over Rick Hanson en zijn H.E.A.L. methode.

One minute mindfulness

Een gemiddeld mens ademt ongeveer 12 keer per minuut. Als jij dus midden in de hectiek een minuutje voor jezelf zou willen nemen, dan kan dat simpelweg door 12 ademhalingen te tellen. Nog lijfelijker wordt het als je bijvoorbeeld bij elke ademhaling één van je vingers omvat met de andere hand. Zo adem je tot 10. En voor nummer 11 en 12 kun je je beide handen inéén slaan: eerst verkeerd om en daarna zoals je gewend bent… Misschien is dit een leuke om nu meteen even te doen… Het kost je precies één minuut!

Wandel met al je zintuigen open

Wandelen is op zich al één van de gezondste oefeningen die je kunt doen, maar het wordt nóg intenser als je al je zintuigen wagenwijd open zet. Geef allereerst je ogen de kost en geniet van een mooie lucht, een bijzondere paddenstoel, een spinnenweb vol dauwdruppels, een groep ganzen in kordon. Luister bijvoorbeeld naar de klank van wereld om je heen, zoals de wind, vogels, je eigen voetstappen. Voel hoe je lijf zich voortbeweegt en hoe je ademt. Tel even je voetstappen of laat je adem hiermee synchroon lopen: In 2, 3, 4 en uit, 2 3, 4, etc. En minder voor de hand liggend: gebruik je neus en geniet van alle herfstgeuren of juist van de honing-achtige geur in het voorjaar.

Doe iets met minimale spierspanning

Ongemerkt bouwen we vaak spierspanning op in de loop van de dag, zeker als we gestresst zijn of veel op ons bordje hebben. Een mindfulness-oefening die werkelijk 0 minuten extra tijd kost is iets wat je toch al doet gedurende vijf minuten met minimale spierspanning te doen. Dit kan gaan om fietsen, wandelen (met een rugtas), strijken, koken, de hond uitlaten, afwassen, vrijen, een gesprek voeren, etc. Je zult merken dat dit alleen maar lukt door je lichaam te scannen op zoek naar onnodige spierspanning en dat is behoorlijk mindful. Oh ja en spanning die je (nog) niet kunt loslaten, die laat je voor dit moment gewoon zitten.

Bekijk je dierbaren met frisse ogen

Als je samenwoont met een partner en/of kinderen en/of huisdieren dan kan het heel fijn zijn (voor beide partijen) om ze af en toe met nieuwe ogen te bekijken. Het helpt als je je daarbij afvraagt: hoe ziet hij / zij / het er vandaag uit? Wat kan ik zien door goed te kijken alsof ik ze voor de allereerste keer ontmoet? Je zult merken dat je allerlei subtiele verschillen gaat opmerken van dag tot dag. En wees ook niet verbaasd als je spontaan wat meer liefde, compassie of zelf verliefdheid ervaart… (o:

Zet een goede Mindfulness-app op je telefoon

Zelf ben ik een groot fan van de gratis app Insght Timer met de beste leraren ter wereld die een of meer geleide meditaties voor je hebben ingesproken. Je kunt zoeken op thema, op leraar, op tijdsduur. En hij is ook nog motiverend omdat-ie bijhoudt hoeveel dagen je app een rij hebt gemediteerd.

 

Hopelijk heeft deze blog je op nuttige ideeën gebracht! Zo ja, please share!

Weet jij zelf ook nog fijne, speelse manieren om Mindfulness in je dagelijkse leven te integreren? Deel ze svp hieronder!

Om goed te kunnen uitleggen wat MGV inhoudt, heb ik eerst een persoonlijke vraag aan je: heb je ooit geprobeerd een lastige gewoonte te veranderen? Iets in de sfeer van goede voornemens op 1 januari? Zo ja, dan weet je dat veranderen niet gemakkelijk is. Als je mensen wilt helpen om gedrag te veranderen helpt het enorm als je niet te licht denkt over verandering. Hieronder leg ik uit wat gedragsverandering zo lastig maakt en hoe motiverende gespreksvoering daarmee omgaat.

Ambivalentie

Veel mensen zitten als het ware gevangen in een gewoontepatroon, zelfs als de nadelen of risico’s al lang en duidelijk merkbaar zijn. Het maakt daarbij niet uit of het gaat om een verslaving, een ongezonde leefwijze of ineffectief gedrag op school of werk. Wat veranderen extra lastig maakt, is dat wij vaak dubbele gevoelens hebben over de verandering die het leven van ons vraagt. We hebben als het ware een engeltje en een duiveltje op onze schouders:  aan de ene kant willen we wel veranderen en aan de andere kant niet; we staan er ambivalent tegenover. ‘Ambivalentie’ is een sleutelbegrip binnen motiverende gespreksvoering. Je zult het nog vaak tegenkomen in dit boek. MGV richt zich nu op versterking van de kant die wél wil veranderen.

 

Maar MGV doet meer dan dat, zoals blijkt uit onderstaande definitie:

MGV is een op samenwerking gerichte, doelgerichte gespreksstijl met bijzondere aandacht voor verandertaal. MGV is ontworpen om de persoonlijke motivatie en het commitment voor een bepaald doel te versterken door het ontlokken en verkennen van iemands eigen redenen om te veranderen in een sfeer van acceptatie en compassie. (Miller & Rollnick, 2012.)

Laten we deze definitie eens bekijken.

Motiverende gespreksvoering is een doelgerichte gespreksstijl

Foto Motiverende gespreksvoering heeft resultaatAllereerst is MGV een doelgerichte gespreksstijl. Dit betekent dat er toegewerkt wordt naar een duidelijk doel, waar idealiter beide partijen zich aan willen verbinden. Het is dus iets anders dan ‘neutraal counselen’ waarbij elke uitkomst in principe oké is. Bij MGV is er altijd sprake van een voorkeursrichting, bijvoorbeeld naar een gezonde leefstijl, naar participatie op de arbeidsmarkt, naar effectief studiegedrag, naar veiligheid in het verkeer of naar ‘een leven op het rechte pad’. Tegelijkertijd erkent MGV het recht van iedereen om beslissingen te nemen over het eigen leven, ook als die anders zijn dan de hulpverlener hoopt. Dit recht op zelfbeschikking in combinatie met een duidelijke voorkeursrichting zorgt uiteraard voor een spanningsveld. MGV leert professionals hoe zij zich in dit spanningsveld effectief kunnen bewegen en de kans op verandering kunnen optimaliseren.

Gericht op samenwerking

MGV is gericht op samenwerking. Dit is niet vanzelfsprekend, want veel coachees zijn gestuurd door een derde partij, zoals werkgever, gemeente, schoolleiding, UWV, rechter of Raad voor de Kinderbescherming. Of zelfs door ouders, partners of kinderen. Het kan een flinke uitdaging zijn om in een dergelijke situatie toch de samenwerking op te zoeken. Door de ander te zien als ‘expert over het eigen leven’ ontstaat er een dialoog tussen twee experts: jij op jouw vakgebied en de coachee als ‘zelf-expert’.

Persoonlijke motivatie

Kennelijk gaat het om iemands persoonlijke motivatie en commitment en niet zozeer om wat de coach belangrijk vindt. Misschien denk je nu: maar wat als er nergens een persoonlijke motivatie te bespeuren is? Gelukkig is dit zelden het geval. Ken jij iemand die helemaal níéts wil bereiken of veranderen? Waarschijnlijk niet. De moderne mens is zelden tevreden. Het kan wel zo zijn dat je coachee iets anders wil dan jij – bijvoorbeeld als je binnen een gedwongen kader coacht. MGV leert je omgaan met dit spanningsveld.

Verandertaal is de heilige graal

VerandertaalMet verandertaal wordt bedoeld: alles wat de coachee zegt, dat vóór verandering pleit of tegen de huidige gang van zaken. In dit boek zul je ontdekken dat het ineffectief is om motivatie als professional op te leggen aan een ander. Soms lijkt dit op de korte termijn wel effect te hebben, maar later blijkt dat het niet leidt tot duurzame motivatie. We kunnen dus niet anders dan beginnen bij de coachee. En je zult merken: hoe beter jij naar de coachee luistert, hoe meer de coachee open zal staan voor wat jij te vertellen hebt.

Acceptatie en compassie

Om de veiligheid te waarborgen zorgen we voor een sfeer van acceptatie en compassie. Alleen binnen een dergelijke sfeer zal de coachee bereid zijn om zich kwetsbaar op te stellen en alles te bespreken wat nodig is. NB: met compassie wordt hier niet bedoeld dat je eerst een tweede Dalai Lama of Moeder Theresa moet worden, maar wel dat je bereid bent om aanwezig te zijn bij de worsteling van de coachee en dat je diens belang boven je eigen belangen of wensen stelt.

Motiverende gespreksvoering is een gidsende stijl

Een gidsende stijl MGV wordt vaak een gidsende communicatiestijl genoemd. Dit betekent dat het een middenweg bewandelt tussen een sturende stijl (adviseren, aansturen, leidinggeven) en een volgende stijl (luisteren, aansluiten, ruimte geven). Gidsen is een soort ‘derde weg’ waarin volgen en leiden elkaar voortdurend afwisselen. Denk bij het woord ‘gids’ niet aan een stadsgids die je de oren van je hoofd praat, maar eerder aan een bescheiden berggids die zegt: ‘Ik ken dit gebied, maar jij bepaalt waar je naartoe wilt.’ Er wordt ook weleens gezegd: MGV is zacht op de relatie (warm, empathisch) en hard op de inhoud (met focus op belangrijke zaken). Kortom: de houding is vriendelijk, maar het gesprek gaat wel over de dingen die er werkelijk toe doen.

Wanneer zet je Motiverende gespreksvoering in?

MGV komt het best tot haar recht als je regelmatig een-op-een gesprekken voert met mensen die kampen met ineffectief gewoontegedrag, dat ze telkens weer herhalen. Met ‘ineffectief gedrag’ bedoel ik dat het weliswaar een functie heeft, maar dat het zich – met name op de lange termijn – tegen iemand keert. Denk hierbij aan gebruik van drugs of alcohol, ongezonde eetgewoontes, roken, te weinig bewegen, onproductieve of risicovolle werkgewoontes, uitstelgedrag, verwaarlozing, seksueel risicogedrag, gevaarlijk gedrag in het verkeer, huiselijk geweld, crimineel gedrag, subassertief gedrag, etc. Het is ideaal als je een aantal wat langere gesprekken kunt voeren met een coachee. Maar ook als je weinig tijd hebt of slechts één gesprek kunt voeren, kan MGV een groot verschil maken. Natuurlijk kun je MGV ook inzetten in een groepssetting, maar vaak leren professionals deze methode eerst in een-op-een gesprekken.

Hoe is Motiverende gespreksvoering ontstaan?

Sergio en William R. Miller

Sergio en William Miller op een congres.

William Miller was nog maar net afgestudeerd als psycholoog toen hij aan het werk ging op een behandelafdeling voor mensen met alcoholverslaving. Omdat hij enkel theoretische kennis had over verslaving, was hij nieuwsgierig hoe het was om alcoholverslaafd te zijn. Hij bedacht: aan wie kan ik dat beter vragen dan aan de verslaafden zelf? In de gesprekken die hij voerde stelde hij zich open en nieuwsgierig op. Zo leerde hij niet alleen veel over verslaving, maar ontdekte hij ook iets veel belangrijkers: deze mensen dachten veel beter na en waren zich veel bewuster van hun dilemma dan hun behandelaars dachten. Toen hij later hun dossiers bekeek, zag hij een schrijnend contrast tussen zijn eigen positieve beeld van deze mensen en de negatieve etiketten die hun behandelaars aan hen hadden toegekend. En precies die open, nieuwsgierige en oprecht geïnteresseerde houding waarmee hij de gesprekken had gevoerd, legde de basis voor wat later wereldberoemd zou worden als de methode MGV (Miller en Rollnick, 2013).

William Miller ontdekte dus dat je alleen met een bepaald soort communicatiestijl alle gevoelens en overwegingen van een coachee boven tafel krijgt. Zeker bij problemen die omgeven zijn met oordelen is het niet eenvoudig een ruimte te creëren waarin de coachee zich veilig genoeg voelt om alle voors en tegens van verandering met je te bespreken.

Geworteld in de humanistische psychologie

Miller was – zoals vele beroemde therapeuten – een leerling van Carl Rogers, een van de grondleggers van de Humanistische psychologie. Later ontmoette hij de gezondheidspsycholoog Stephen Rollnick, die in een medische context gelijksoortige ontdekkingen had gedaan als William Miller in de verslavingszorg. Ook daar gaan immers veel gesprekken noodgedwongen over gedragsverandering, vaak ingegeven door ziekte of ongeval. Samen hebben zij vanaf de jaren tachtig MGV verder ontwikkeld, diverse boeken geschreven, wetenschappelijk onderzoek gedaan, wereldwijd duizenden professionals opgeleid en het MINT-netwerk  opgezet waar ik lid van ben. MINT staat voor: Motivational Interviewing Network of Trainers. Inmiddels bestaat er een wereldwijde gemeenschap van behandelaars, onderzoekers en trainers die zich met deze methode bezighouden en kennis uitwisselen. Juist door de voortdurende wisselwerking tussen onderzoek en praktijk wordt MGV steeds verder verfijnd.

Hoe werkt Motiverende gespreksvoering?

Aangezien een coachee in een veranderproces doorgaans ambivalent is ten aanzien van de verandering is er dus als het ware een deel van de coachee dat wel wil veranderen en een deel dat niet wil veranderen. Een coach die motiverende gespreksvoering toepast laat dát deel van de coachee, dat wil en kan veranderen aan het woord. Doordat de coachee zichzelf vóór verandering hoort pleiten en hier waarschijnlijk ook iets bij voelt, motiveert hij als het ware zichzelf. Deze aanpak staat in schril contrast met wat veel mensen van nature doen: doordat zij gaan ‘repareren’ roepen zij onbewust ‘weerstand’ op in de vorm van behoudtaal,  verzet of wrijving in de werkrelatie. Een voorbeeld kan dit verhelderen:

Stel, iemand is ontslagen vanwege een drankprobleem, zit nog steeds thuis en drinkt veel. We noemen hem Jan. Hieronder vind je twee korte dialogen: één met hulpverlener A die een neiging heeft tot confronteren en overtuigen en één met hulpverlener B die motiverende gespreksvoering toepast.

1e dialoog, hulpverlener A

A:        Tsja we kunnen wel op zoek gaan naar ander werk, maar zo lang u blijft drinken heeft dat natuurlijk weinig zin.

Jan:     Ja, dat snap ik, maar dat thuis zitten doet me geen goed, ik word daar hartstikke depressief van.

A:        Daar kan ik me iets bij voorstellen, maar wie gaat u zo aannemen?

Jan:     Dat weet ik niet, maar als ik eenmaal ander werk heb zal ik heus wel minder gaan drinken.

A:        Ja, nu draait u de boel om! Nee, de drank moet eerst, heeft u al eens gedacht aan een afkickkliniek?

Jan:     Een afkickkliniek? Zo erg is het nou ook weer niet! Die paar glazen…

A:        Kom nou toch…

Jan:     Ja maar, je denkt toch niet dat ik tussen de junks ga zitten!

A:        Nou, dat valt best mee, verslaving kan iedereen overkomen, dus daar zitten echt niet alleen junks.

Jan:     Nee, ik zie dat niet zo zitten.

2e dialoog, hulpverlener B

B:        Welk verband ziet u tussen werk en drank? (Open vraag)

Jan:     Ja, dat gaat niet zo goed samen, dat is me nu wel duidelijk.

B:        Vertel eens… (Open vraag)

Jan:     Ja, ach, het begon met een borreltje na het werk en ik ben nooit zo snel dronken, dus het werd steeds meer. En ik stond er niet zo bij stil dat de alcohol zo lang in je bloed blijft, dus soms was ik tijdens de volgende dienst nog onder invloed… En ja, op een gegeven moment ging het toch opvallen.

B:        Het is dus onschuldig begonnen en zo uit de hand gelopen dat uw collega’s het merkten (Reflectie)

Jan:     Ja, klopt. En zeker in mijn beroep is het natuurlijk not done om te drinken: ik kan het als piloot nu wel vergeten, maar het probleem is dat ik nu zó depressief ben, dat ik alleen maar meer ben gaan drinken. Ik zit echt in een negatieve spiraal…

B:        En wat zou u daar mee willen? (Open vraag)

Jan:     Ik wil wel gaan minderen, maar ik weet niet zo goed hoe.

B:        Daar zijn verschillende mogelijkheden voor. Als je wilt kunnen we er samen een aantal bekijken.

Jan:     Dat is goed.

Welke verschillen vielen je op?

Dat jan piloot blijkt te zijn, is natuurlijk bedoeld om u op het verkeerde been en daarmee aan het denken te zetten. En voor u niet meer durft te vliegen: de dialogen zijn volkomen denkbeeldig en slechts bedoeld ter illustratie. Waarschijnlijk valt u het volgende op. Jan is duidelijk ambivalent: er zijn redenen om te blijven drinken en redenen om te stoppen. In het gesprekje met hulpverlener A komen de redenen voor verandering vooral van de hulpverlener en gaat Jan op de andere kant van de ambivalentie ‘zitten’. Dit uit zich in weerstand. In het 2e gesprek komt de verandertaal meer van Jan Zelf. Ook is de sfeer in beide gesprekken totaal anders: het eerste wordt meer gekenmerkt door strijd en het tweede meer door samenwerking. Tenslotte kunt u zien dat A heel hard aan het werk is en dat B een neutralere positie in neemt en wat meer ‘achteroverleunt’. In het tweede gesprekje ontstaat er vervolgens een opening om te praten over mogelijkheden die Jan mogelijk optimistisch zullen stemmen. Hier kan dan blijvende, autonome motivatie uit ontstaan.

Verandertaal ontlokken

Stel je eens voor dat je in gesprek bent met een coachee die kampt met forse vermoeidheidsklachten. Tijdens een eerder gesprek werd zijn standaardgedragspatroon al helder: hij heeft een sterke neiging tot pleasen, wil iedereen helpen en zegt dus overal ja op. Stel nu dat hij tijdens dit gesprek opeens zegt: ‘Zo kan ik niet door gaan… Ik moet leren om beter voor mezelf te zorgen… en als dat betekent dat ik mensen zal moeten teleurstellen… so be it.’

Wat gaat er nu om in jou als coach? Waarschijnlijk juich je vanbinnen, nietwaar? Dat komt doordat je coachee nu verandertaal spreekt: hij pleit zélf voor verandering en heeft zelfs al nagedacht over wat daarvoor nodig is.

Verandertaal =  alle uitingen van de coachee die pleiten vóór verandering en tégen de huidige gang van zaken.

Enkele voorbeelden van verandertaal

  • Iemand met overgewicht die zegt: ‘Ik moet me er altijd toe zetten om te gaan sporten, maar na afloop voel ik me heerlijk.’
  • Een werkzoekende die zegt: ‘Als het me lukt om betaald werk te vinden, ben ik in ieder geval weer onder de mensen.’
  • Een leerling die dreigt te blijven zitten en zegt: ‘Dan zit ik straks niet meer bij mijn vrienden in de klas. Dat lijkt me echt verrot.’
  • Een coachee met uitstelgedrag die zegt: ‘Ik kom niet aan belangrijke dingen toe omdat ik me steeds laat afleiden door social media. Dit moet stoppen.’
  • Iemand die graag zzp’er wil worden, maar dit spannend vindt en zegt: ‘Ik kan allicht eens naar een voorlichting van de Kamer van Koophandel gaan. Daar word ik nooit slechter van.’

Misschien denk je nu wel: ik heb nooit zulke droom-coachees. Dat snap ik. Daarom lees je ook dit blog…

Mensen zijn vaak gemotiveerder dan je denkt

Ik laat je zien dat er in potentie veel meer veranderbereidheid in jouw coachees zit dan je denkt. De motivatie zit vaak een beetje verstopt. Daarmee bedoel ik dat de zorgen over het huidige gedrag en het verlangen naar een ander, beter leven dikwijls sluimeren in de diepte van het bewustzijn. De kunst is dit als coach stapje voor stapje naar de oppervlakte te halen. De eerste signalen van een groeiende motivatie komen naar buiten als voorzichtige verandertaal. Maar waar rook is, is vuur. Als je dit soort prille veranderwensen hoort, stel je dan extra nieuwsgierig op. Je gaat nu LSD’en: luisteren, samenvatten en doorvragen, zodat de verandertaal sterker wordt en de coachee – tot haar eigen verbazing – merkt dat ze vóór verandering aan het pleiten is. En ter plekke overtuigt ze zichzelf. Overigens gebruiken we bij MGV een geavanceerde versie van LSD: ORBS. Dit staat voor Open vragen, Reflectief luisteren, Bevestigen en Samenvatten. In dit gratis Ebook lees je hier meer over.

Om de lading van het woord ‘verandertaal’ nog wat completer te maken: Miller en Rollnick noemden dit soort uitingen ook wel zelfmotiverende uitspraken. Dit geeft mooi aan wat het effect ervan is: de coachee motiveert zichzelf. In het Engels heet het change talk. Dit heeft een wat meer alledaagse lading: veranderpraat. Ook dit is een belangrijke aanwijzing: verandertaal klinkt soms terloops, bijna tussen de regels door. De kunst is dan ook om prille verandertaal te herkennen als die zich voordoet. Daarom is het belangrijk te weten dat er verschillende soorten verandertaal zijn.

Soorten verandertaal

Met hulp van de psycholinguïst Paul Amrheim hebben Miller en Rollnick deze beide soorten verandertaal verder uitgesplitst en benoemd. Zo kwamen zij op het acroniem DARN CAT. Het woord DARN staat voor Desire, Ability, Reasons, Need; het woord CAT voor Commitment, Activation en Taking steps. Na enig gepuzzel, samen met collega Maarten Onderdelinden, hebben we die woorden vertaald als WeRKeN en CASH.

Het WeRKeN staat hier voor Willen, Redenen, Kunnen, Noodzaak;  CASH voor Commitment, Actietaal, Stappen zetten en Hoop houden. We hebben er dus een letter aan toegevoegd, niet alleen omdat het acroniem dan leuker is (eerst werken, dan cash verdienen), maar ook omdat het vasthouden van hoop onmisbaar is tijdens het veranderproces. Miller en Rollnick zeggen hierover: ‘Je kunt voor mensen echt een hoopverlener zijn.’ We zullen later zien dat ook als je coachee al stappen zet richting verandering, jij van onschatbare waarde kunt zijn door hoop te blijven verschaffen bij tegenslag.

Hieronder zie je in een voorbeeld deze soorten verandertaal uitgewerkt.

In dit voorbeeld gaan we uit van iemand met overgewicht die van de huisarts het dringende advies heeft gekregen om af te vallen.

WeRKeN

Willen: ‘Ik wil er goed uitzien en gezond oud worden.’

Redenen: ‘Omdat ik dan lekkerder in mijn vel zit’ en ‘Omdat ik mijn kleinkinderen wil zien opgroeien.’

Kunnen: ‘Ik heb eerder een dieet volgehouden, dus ik weet dat ik dit kan.’

Noodzaak: ‘Volgens de huisarts moet er snel iets veranderen. Dat was echt een wake-upcall.’

CASH

Commitment: ‘Ik spreek met mezelf af dat ik in zes maanden vijftien kilo kwijt ga raken.’

Actietaal: ‘Ik ga morgen een afspraak maken met een personal trainer op de sportschool bij ons in het winkelcentrum.’

Stappen zetten: ‘Ik heb al een beetje uitgezocht welke diëten er zijn. Nu moet ik nog kiezen welk dieet het word t.’

Hoop houden: ‘Gelukkig heb ik een fijne vriendin die met me meedoet en die ik kan bellen als ik er even doorheen zit.’

Wat zegt onderzoek over Motiverende gespreksvoering?

Onderzoek naar Motiverende gespreksvoeringInternationaal is er veel onderzoek gedaan naar de effectiviteit van MGV, met name op het terrein van middelengebruik en gezondheidszorg. Later kwamen daar nog andere werkvelden bij, zoals geestelijke gezondheidszorg, hiv-preventie, diëtetiek, jeugdzorg, reclassering, gevangeniswezen, onderwijs en ontwikkelingswerk. In de meeste onderzoeken werd een significant, positief effect aangetoond[1] . MGV heeft een significant beter resultaat dan het geven van advies of treatment as usual. Dit effect geldt zowel bij fysieke als bij mentale problemen. De positieve effecten zijn onder meer gevonden bij het vergroten van de motivatie voor (gezondheid bevorderende) gedragsverandering en voor therapietrouw.

Er is nog weinig onderzoek gedaan naar de toepassing van MGV als opzichzelfstaande coachmethode. Toch mag je aannemen: als een methode bij zulke verschillende contexten, groepen en problemen effectief motiveert tot duurzame gedragsverandering, dan zal dat waarschijnlijk ook bij coaching zo zijn. Met name wanneer het gaat om problematisch of ineffectief gewoontegedrag.

Een van de onderzoeken is het vermelden hier waard. In 2007 liet Butterworth 276 werknemers van een ziekenhuis deelnemen aan gezondheidscoaching. Het drie maanden durende coachtraject was gebaseerd op MGV. In de experimentele groep verbeterden de fysieke én de mentale gezondheid significant vergeleken met de controlegroep. Butterworth zei het volgende: ‘Op dit moment is op MGV gebaseerd coachen in de gezondheidszorg de enige techniek die volledig beschreven is en waarvan consequent is aangetoond dat het oorzakelijk en onafhankelijk geassocieerd is met positieve gedragsuitkomsten.’

Mengen met andere methoden mag

In de (geestelijke) gezondheidszorg wordt MGV ingezet als volwaardige, op zichzelf staande methode en soms ook als voortraject voor een andere behandeling. Ook wordt MGV steeds vaker geïntegreerd in een behandelmethode, zoals cognitieve gedragstherapie. Het lijkt me redelijk om aan te nemen dat deze benadering ook bij coaching kan werken: als methode op zich, als voortraject of geïntegreerd in een andere methode. In mijn eigen coachpraktijk is MGV een onmisbaar onderdeel geworden. Met welke methode ik ook werk, ik maak steeds dankbaar gebruik van zowel de basishouding als de gespreksvaardigheden van MGV. En soms – als daar aanleiding toe is – staat MGV volledig op de voorgrond.

Ook MGV-grondleggers Miller en Rollnick signaleren een uitwaaiering van MGV van de gezondheidszorg naar domeinen als coaching, onderwijs en organisaties. Zij ondersteunen deze ontwikkeling, met name waar het gaat om coaches die een gidsende stijl (willen) hanteren.

Verder lezen over Motiverende gespreksvoering?

Je hebt zojuist Hoofdstuk 1 van ons gratis Ebook over Motiverende gespreksvoering gelezen. In hoofdstuk 2 en 3 vind je nog veel meer nuttige info.

Hier kun je het gratis Ebook meteen downloaden.

En hier vind je mijn toegankelijk boek over Motiverende gespreksvoering.

Wil je je echt in deze methode gaan bekwamen?

Kijk dan hier wanneer de eerstvolgende Basistraining start.

Vond je deze blog nuttig? Please like or share!

 

 

 

Bij een incompany training wilt u natuurlijk resultaten zien op de werkvloer.

Concreet, nieuw gedrag dat beter werkt dan het oude gedrag.

Niet omdat wij dat vinden, maar omdat onderzoek dat laat zien.

Daarom geven wij bij al onze incompany trainingen deze vijf garanties die het leerrendement aantoonbaar vergroten:

Garantie 1: De inhoud van onze trainingen is up-to-date en evidence-based

De methoden waarin wij training geven zijn allen bewezen effectief bevonden volgens de criteria van modern wetenschappelijk onderzoek. Uiteraard houden wij nieuwe ontwikkelingen nauwlettend in de gaten. Door ons lidmaatschap van de betreffende beroepsverenigingen zitten wij ‘dicht op het vuur’.

Garantie 2: Onze trainingen zijn gebaseerd op moderne didactische inzichten

Onze trainers hebben zich grondig verdiept in onder andere de trainingsmethode van Karin de Galan (de glijbaan en de trap) alsook in breindidactiek. Daarom maken wij trainingen interactief, ervaringsgericht, speels en gevarieerd. Bovendien hebben onze trainers allen minimaal 5 jaar ervaring als trainer in uitdagende settings, zoals het reclasseringsveld.

Garantie 3: Wij geloven in de 70 : 20 : 10 benadering

Een trainingsdag is slechts een middel tot een hoger doel en omvat zo’n 10%. Het grootste deel van het leren vindt plaats op de werkvloer: 20% door te sparren met collega’s en 70 % door het werk zelf en de reflectie hierop. Daarom is iedere training of cursus bij ons onderdeel van een leertraject met voorbereidings- en verwerkingsopdrachten buiten de cursusdagen. Bij trainingsopdrachten in organisaties betekent dit dat het noodzakelijk is dat de deelnemers op hun werkplek de gelegenheid krijgen om te oefenen. Samen met de opdrachtgever ontwerpen we – indien gewenst – manieren om het geleerde in de organisatie te borgen. Hierbij kunt u denken aan: super- of intervisie, coaching-on-the-job, opleiden van interne trainers, scoringsmethoden.

Garantie 4: We practice what we preach

Helaas zijn er veel trainers die na het lezen van enkele boeken over een bepaalde methode denken dat zij de stof voldoende beheersen. Vervolgens gaan zij voor de groep enthousiast vertellen over wat zij gelezen hebben. U mag van ons verwachten dat wij niet alleen vertellen over bepaalde methoden, maar dat we die ook voorleven. Dat kunnen we doen omdat we die methoden ook echt doorleefd hebben en hebben leren toepassen in de weerbarstige praktijk van bijvoorbeeld het reclasseringsveld, het gevangeniswezen en het onderwijs.

Garantie 5: Het resultaat van de training wordt zichtbaar in de praktijk

Wij werken het liefst samen met deelnemers en organisaties die echt willen investeren in zichzelf en hun medewerkers. Het gaat ons om het resultaat en niet om de training. U mag daarom aannemen dat na actieve deelname aan onze training de deelnemers de gestelde doelen bereikt hebben en dat dit zichtbaar wordt door toepassing in de praktijk.

 

Tijdens mijn studie had ik een bijbaantje waarbij ik kopieën van handgetekende posters van de Utrechtse Dom mocht verkopen.

Van deur tot deur.

Mijn opdrachtgever zei: ‘elke Utrechter wil de Dom aan de muur!’

Eerlijk gezegd vond ik de posters foeilelijk en zou ik ze zelf nooit aan de muur willen. Ik vond het verschrikkelijk om te doen, want ik stond niet achter mijn product, verkocht bar weinig en als ik iets verkocht, dan had ik de indruk dat dat was uit puur medelijden met ‘die arme student’.

Ik had het gevoel dat ik mezelf verloochende en na drie dagen stopte ik ermee. Toch heb ik geen spijt van deze ervaring omdat ik een belangrijke les leerde: wat ik ook zou doen na mijn studie, ik zou in elk geval nooit, maar dan ook nooit meer iets gaan verkopen waar ik niet achter stond.

Wat ik zo mooi vind aan MGV trainer zijn

Waarschijnlijk is dit één van de redenen dat ik zo enorm kan genieten van het geven van training in Motiverende gespreksvoering: ik mag dan immers iets ‘verkopen’ waar ik voor de volle 100% achter sta. Het klinkt misschien wat pretentieus, maar ik heb echt het gevoel dat ik daarmee de wereld een beetje mooier maak (en ik weet dat ik niet de enige ben).

Of het nu docenten zijn, (para)medici, sociaal werkers of andere coachende professionals die deze methode leren: alleen al het feit dat ze zich bewust worden van hun reparatiereflex  maakt een groot verschil.

Veel mensen geven terug dat ze beter zijn gaan luisteren en hun leerlingen / cliënten / coachees nu veel meer voor vol aanzien. Maar dat niet alleen: ze weten vanaf dat moment dat ze niet ‘zomaar wat doen’, maar dat ze ook de gesprekskant van hun vak nu serieus nemen en daarin een evidence-based aanpak hanteren. Daarnaast is het een tak van sport waarin je voldoende creativiteit kwijt kunt. Zo werkt de één bijvoorbeeld graag met Powerpoint, een tweede tekent vooral op de Flipover en een derde maakt de methode heel voelbaar. (Zelf maak ik graag een combi van alle drie… :o)

Wie is er geschikt voor?

Het aardige is dat je – door les te geven in MGV – er zelf ook steeds bekwamer in wordt. Er schuilt volgens mij veel waarheid in het gezegde ‘If you want to learn something, go teach it’. Je hoeft de methode dus zeker niet perfect te beheersen. Ik weet uit ervaring dat sommigen de lat veel te hoog leggen voor zichzelf. Natuurlijk is het wel een voorwaarde dat je minimaal een driedaagse basistraining hebt ontvangen en enige ervaring hebt met het toepassen in de praktijk. Verder helpt het het volgende enorm:

– Als je de MGV-spirit omarmt of als die van nature bij je past
– Als je enthousiast bent over de methode (maar niet zó enthousiast dat je wellicht te veel gaat ‘preken’)
– Als je affiniteit en / of ervaring hebt met groepswerk
– Als je in jouw eigen praktijk al wat vlieguren hebt kunnen maken
– Als je het verlangen hebt om je deze methode echt eigen te maken en er (een deel van) je werkende bestaan aan wilt wijden

Bekende valkuilen in dit werk

‘Trainer Motiverende gespreksvoering’ is vooralsnog geen beschermde titel. Daardoor zie je soms dat iemand er les in geeft nadat hij slechts een boek heeft gelezen. Helaas is dit nogal tricky, want de methode in theorie begrijpen is nog iets heel anders dan de methode in de praktijk kunnen toepassen. En nog een niveau hoger is dat je de methode ter plekke kunt voorleven. Het kan immers zo maar gebeuren dat je leerling of deelnemer nog niet heel gemotiveerd is om de methode te leren. Soms moet je dus eerst de methode ter plekke toepassen om je deelnemers in de leerstand te krijgen. Maar als dat je lukt, dan win je wel meteen het vertrouwen van de groep als geheel!

Wat soms ook mis gaat is dat de methode wordt aangeleerd op een manier die niet verenigbaar is met de methode zelf. Sommige trainers laten geen voorbeeldgedrag zien. Ze vertellen hun deelnemers hoe ze kunnen aansluiten bij hun cliënten, maar stellen in hun trainingen de PowerPointslides bóven de praktijk van hun deelnemers. Ze leren deelnemers hoe ze kunnen omgaan met weerstand, maar reageren zelf niet effectief op de weerstand van hun deelnemers.

Er zijn ook mensen die de methode wel beheersen, maar die niet goed kunnen overbrengen. Trainer zijn is immers óók een vak. Zo had ik ooit een salsadans leraar die misschien zelf niet de beste danser was, maar die het fantastisch goed kon overbrengen. Later kreeg ik een leraar die een geweldige danser was, maar een beroerde leraar. MGV wordt vaak vergeleken met een dans… Laten we het erop houden dat je redelijk moet kunnen dansen én het moet kunnen overbrengen.

Organisaties die onbekwame MGV-trainers inzetten, kunnen trouwens grote schade oplopen. Bij iedere niet-effectieve trainingsdag verdampen er duizenden euro’s zonder enig resultaat. Cliënten of klanten zijn daar uiteindelijk de dupe van, want Motiverende Gespreksvoering is alleen aantoonbaar effectief wanneer het op de juiste manier wordt toegepast. En ook voor de medewerkers is het frustrerend om trainingen te moeten volgen die geen merkbaar resultaat opleveren.

Tips om je te ontwikkelen tot MGV-trainer

Allereerst: waarschijnlijk weet je zelf wel waar je nog werk te doen hebt. Misschien ben je al een ervaren trainer, maar beheers je de methode nog onvoldoende. Ga dan vlieguren maken, al is het met zogenaamde proef cliënten uit je eigen netwerk.

Of je hebt de methode juist al goed in de vingers, maar je hebt nog nauwelijks of geen ervaring met groepswerk. Geef dan eens een workshop aan wat collega’s of mensen uit je netwerk om te kijken hoe dat je bevalt.

Het helpt ook enorm als je je verdiept in de theorie. Het standaardwerk van Miller en Rollnick getiteld ‘Motiverende gespreksvoering – Mensen helpen veranderen’ is uiteraard een aanrader. Ga er wel even voor zitten, want het bevat ruim 500 pagina’s. Natuurlijk kun je ook mijn eigen boek lezen. Voordeel daarvan is dat je het veel sneller uit hebt en dat het al geschreven is met een ‘trainersblik’.

Een hele mooie stap is dat je lid wordt van MINT Inc. Helaas worden er jaarlijks een beperkt aantal Nederlanders toegelaten (om naar rato elk land evenveel kansen te bieden) en ligt de lat best hoog.

En natuurlijk kun je ook onze Train-de-Trainer Motiverende gespreksvoering volgen. Het is een vierdaagse die ik ieder najaar verzorg, binnenkort voor de vierde keer. Ik heb de training in samenwerking ontwikkeld met didactisch expert Arie Speksnijder van Bridge2learn. Deelnemers zijn doorgaans: Hogeschool docenten, zelfstandig trainers én mensen die de ambitie hebben om ooit MINT-lid te worden. Het aardige is dat dat al bij drie van onze deelnemers uiteindelijk is gelukt. Toeval?

Tijdens deze unieke vierdaagse krijg je in totaal vier verschillende trainers te zien – alle vier lid van MINT – waarbij ik zelf de constante factor ben.

Je zult in deze vierdaagse niet alleen je MGV-skills verdiepen, maar ook leren:
– hoe je een workshop of training didactisch verantwoord opbouwt
– hoe je een veilig leerklimaat opbouwt
– hoe je effectief omgaat met weerstand
– Hoe je ‘Practice what you preach’ in praktijk brengt
– hoe je leerzame demo’s kunt (en durft) geven
– wat het belangrijke verschil is tussen Real-play en Role-play
– welke werkvormen leuk en effectief zijn

NB: Als bonus krijg je na afloop gratis toegang tot de online training Breinvriendelijk trainen t.w.v. 497 euro en inclusief besloten Fb groep, zodat je je zelfstandig verder kunt ontwikkelen.

Mocht je vragen hebben of willen onderzoeken of deze Train-de-trainer past bij jouw ambities, neem dan vooral even contact op.

We kunnen dan in alle rust onderzoeken of er een match is (en ik beloof je dat ik geen geheime motivatie-technieken zal toepassen… :o)

 

Eens sprak ik een jongeman van 28 die veroordeeld was voor inbraak, handel in verdovende middelen en verboden wapenbezit. Nadat hij was vrijgekomen ontdekte hij dat zijn vriendin, tevens moeder van zijn zoon van drie, was vreemdgegaan. Hij voelt zich zwaar bedrogen, is boos op haar, maar heeft haar ook nodig. Zij twijfelt of ze met hem verder wil, maar ja, ze heeft ook een kind met hem.

B. vindt dit alles zó moeilijk dat hij bijna over niets anders kan praten. Bovendien legt hij de oplossing voor zijn problemen totaal buiten zichzelf: als zij weer voor me gaat… als ik nou maar een baan vind… als ik eigen woonruimte heb… ja, dan komt alles goed.

Hij bleef maar klagen, totdat…

Nu kende ik B. al een aantal weken en we hadden een prima werkrelatie. Hij nam vaak zelf het initiatief tot een gesprek en had duidelijk behoefte aan een luisterend oor. Echter, in zijn gedrag veranderde er weinig: hij bleef maar klagen en de verantwoordelijkheid buiten zichzelf leggen. Na enkele weken op de standaard begripvolle manier met hem gewerkt te hebben – zonder veel resultaat – besluit ik om het eens op de provocatieve manier te proberen.

“Ik ga het slechte in je benadrukken om het goede naar boven te halen”

Om de schok niet te groot te laten zijn bied ik eerst een veilig kader aan: “Ik stel voor dat we heet eens anders doen… Ik ga een beetje advocaat van de duivel spelen… Je kunt het zien als de hulpverleningsstijl van de kroeg… Ik ga het slechte in je benadrukken om het goede naar boven te halen. Maar onthoud alsjeblieft dat ik aan jouw kant sta, ok?” Hij stemt in met deze werkwijze en we beginnen. Een deel van het gesprek heb ik kort na afloop als volgt genoteerd.

NB: Dit was de tijd vóór ‘What Works’ en er bestonden nog nauwelijks protocollen. Over evidence-based werken hoorde je niemand. Kortom: ik kon naar hartenlust experimenteren met de provocatieve aanpak en dat deed ik ook. Destijds kende ik Motiverende gespreksvoering nog niet.. Toch is het opvallend hoeveel verandertaal (‘changetalk’) er bij deze jongeman op gang komt en zelfs met een opvallende felheid.

Het gesprek verliep als volgt:

(C staat hier voor Coach en B staat (heel verrassend) voor… B. )

C: Zullen we het maar weer eens over je vriendin hebben… (Ja…) Ok, weet je, ík snap wel waarom ze bij je weg wil! Want zeg nou zelf, wat moet ze nou met een man die nergens goed in is. Als crimineel wordt je steeds gepakt en als werkende burger… Nou ja, daar hoeven we het niet eens over te hebben… En dan loop je ook nog als een middeleeuwse slaaf te bedelen of je alsjeblieft bij haar mag blijven… geen wonder dat ze je niet respecteert!

B: Oh… Ze respecteert me heus nog wel, maar ze is gewoon haar vertrouwen in mij een beetje kwijt en ik trouwens óók in haar!

C: Ja en terecht! Ze heeft bewezen dat ze niet te vertrouwen is… Je hoeft maar even vast te zitten en ze gaat meteen vreemd! Als ik jou was zou ik maar een flatje tegenover haar gaan huren zodat je haar goed in de gaten kunt houden met een verrekijker! Misschien kun je ook wat afluisterapparatuur installeren in haar…

B: Wat een onzin! Ik moet gewoon snel een baan vinden, dan kan ik haar laten zien dat het me nu menens is! (Prille verandertaal) Maar ja door dat Kaulo-programma van jullie ben ik maar drie dagen per week beschikbaar en met mijn strafblad maak ik sowieso geen kans.

C: Precies, jij maakt geen kans! En bovendien past het werkende bestaan toch niet bij je. Misschien is het gewoon wel jouw missie in dit leven om beroepscrimineel te zijn…

B: Nee hee, ik wil eruit stappen! (Verandertaal: Willen)

C: Ja maar, misschien heb je het tot nu toe gewoon nog niet goed aangepakt! Je moet volgens mij groter gaan denken: anderen het vuile werk laten opknappen.

B: Je moest eens weten! Ik heb dingen gedaan, als ik daarvoor gepakt was, dan had ik zó 8, 9 jaar gekregen!

C: Oh, nu word ik wel nieuwsgierig, vertel eens!

B: Ja dág, dat ga ik jou niet aan je neus hangen!

C: Hè, dat vind ik nou jammer! Maar goed, daarmee ben je dus wel weggekomen! Kijk dat bedoel ik nou, het is gewoon een gave!

B: Okee, ik geef toe, ik heb heus wel eens gedacht: misschien moet ik gewoon doen waar ik goed in ben…

C: Ben jij dan echt zo goed?

B: Iedereen in Den Haag wil met mij werken!

C: Nou, zie je nou wel! Het is gewoon doodzonde als je zo’n talent laat versloffen!

B: Hou nou eens op! Ik wil er écht uitstappen! (Verandertaal: Willen)

C: Maar waaróm dan in godsnaam?!

B: (Zeer congruent) Omdat ik mijn GEZIN kwijtraak! (Verandertaal: Redenen)

C: Oké, oké, dus je wilt er uit stappen… Klinkt mooi, maar ik vraag me af of

jij daar wel sterk genoeg voor bent.

B: Oh heus wel! (Verandertaal: Kunnen)

C: Hoe weet je dat zo zeker?

B: Nou laatst nog, toen was ik in café ‘de Schurk’, waar al die grote jongens komen en toen kwam er eentje naar me toe en die zei: “ik heb een klus”. Nou toen zei ik gewoon: ‘vraag maar een ander, ik kap ermee”. (Commitmenttaal: Stappen zetten)

C: Jij?? Heb Jij dat gezegd??

B: Ja, ik ja!

C: Nou, oké, stel dat het je lukt, heb je weleens bedacht hoe saai dat burgermansbestaan wel niet is… (vermoeid met drama:) Elke Dag Om Zes Uur Op, wéér naar die zelfde saaie baan, de heeeele dag buffelen voor een hongerloontje, ’s avonds weer naar huis naar die zelfde saaie vrouw, en alvast je boterhammetjes smeren voor de volgende dag… Dat is toch geen léven!

B: Maar dan heb je wel rust! Kijk ik heb gewoon geen zin meer om steeds achterom te moeten kijken, 24 u per dag op je hoede! Mijn zoontje die bang is voor de politie! Dat is pas een rotleven! (Verandertaal: Redenen)

(…)

Voor de helderheid: deze man werd geen modelburger, maar dit gesprek bleek wel een keerpunt in de begeleiding. Hij begon meer verantwoordelijkheid te nemen en refereerde er nog vaak aan als ‘dat café-gesprek met jou’.

Ook provocatief leren coachen?

Benieuwd wat deze benadering kan betekenen voor jouw coach- of hulpverleningspraktijk? Hoe een beetje meer UCH! (Uitdaging, Contact en Humor) je dagelijkse werk kan opleuken? Overweeg dan eens deelname aan onze vijfdaagse training Provocatief coachen die in september weer van start gaat. Je ziet in totaal vier heel verschillende provocatieve coaches in actie, elk met een geheel eigen stijl. Bijzonder aan onze insteek is ook dat we allerlei verbanden leggen met ‘evidence-based coachmethoden zoals Motiverende gespreksvoering, Oplossingsgericht en Acceptance and Commitment Therapy.

Wat is ACT eigenlijk?

ACT staat voor Acceptance and Commitment Therapy en is een wereldwijd snel groeiende therapie- en coachmethode die mensen helpt om een vitaal en vervullend leven op te bouwen. Door ACT toe te passen vergroot je de mentale veerkracht (Acceptance) van je coachee, zodat hij of zij kan stoppen met worstelen. Hierdoor komt er energie vrij die je coachee kan richten op datgene wat echt belangrijk en van waarde is (Commitment). En dit kan ook als er beperkingen zijn zoals: verlies, ziekte, tegenslag of andere moeilijke omstandigheden.

ACT is ontwikkeld door Steven Hayes op basis van modern psychologisch onderzoek en oude boeddhistische wijsheid. Het gedachtegoed wordt treffend samengevat in dit gebed:

“Geef mij de kalmte om te aanvaarden wat ik niet kan veranderen, de moed om te veranderen wat ik kan veranderen, en de wijsheid om het verschil hiertussen te zien.”

Franciscus van Assisi

Hoe werkt ACT?

ACT gaat er vanuit dat het volkomen normaal is dat je als mens regelmatig lastige gedachten en gevoelens ervaart. Als ACT-coach probeer je die dan ook niet te veranderen of positiever te maken. Je doet iets veel mooiers: je verandert de relatie die iemand heeft tot zijn lastige gevoelens en gedachten. Hierdoor ontstaat een mildere levenshouding (Acceptance) en wordt de cliënt vrijer en veerkrachtiger. Ook komt er energie vrij die iemand nu bewust kan gaan richten op zaken die op dat moment van waarde zijn. Mensen leren zo nieuwe keuzes maken en zich hier duurzaam aan te verbinden (commitment). Persoonlijk waarden onderzoek vormt daarbij een soort kompas dat heel veel richting geeft. Kleine stappen tenslotte zorgen dat iemand ook echt in actie komt en langzaam maar zeker begint te veranderen. Het uiteindelijke doel is dat mensen psychologisch flexibel worden en hierdoor voluit kunnen leven en zijn wie ze willen zijn.

De ACT Matrix

Een heel toegankelijk model om ACT zelf te ervaren of aan iemand uit te leggen is de ACT Matrix. Hieronder vind je een simpele uitleg van mij op YouTube. Als je wilt kun je meteen meedoen. Pak in dat geval vast even een A4tje en een pen of potlood.

Hoe mensen vastlopen

Veel mensen die vastlopen in hun werk of leven doen één of meer van de dingen die je hiernaast ziet. In normaal Nederlands:

  1. Ze piekeren zich suf
  2. Ze hebben niet helder wat er werkelijk toe doet
  3. Ze handelen niet effectief
  4. Ze zitten vast in een star zelfbeeld
  5. Ze geloven dat wat ze denken ‘waar’ is
  6. Ze vermijden ongemak

Je kunt je vast voorstellen dat dit bepaald geen succesrecept is voor een rijk en betekenisvol leven. Tegelijkertijd hebben we hier allemaal in meerdere of mindere mate last van, check maar eens voor je zelf welke processen je herkent. Om deze reden werkt een ACT-coach altijd vanuit radicale gelijkwaardigheid.  In een metafoor: we zijn beiden de berg van ons leven aan het beklimmen. Het enige verschil is dat wij vanaf onze berg de berg van de coachee goed kunnen overzien en zo de coachee veilig naar hogere bieden kunnen gidsen.

Hoe mensen loskomen en een waardevol leven opbouwen

Als ACT-coach leer je ‘dansen rond de Hexaflex’. Dit is het centrale model binnen ACT: 6 processen (ik noem ze vaardigheden) waar je je coachees in traint. Het hoofddoel is dat hun psychologische flexibiliteit toeneemt, zodat ze vrij worden om te gaan doen wat ze moeten doen om te zijn wie ze willen zijn en ondertussen ruimte te maken voor ongemak en pijn. Immers, als het leven van hun dromen makkelijk was, dan hadden ze al lang stappen genomen om daar te komen. Het mooie is dat als je ACT gaat leren voor het coachen van anderen, je hier ook voor zelf van profiteert! Veel cursisten vertellen ons dat ze vrijer, levenslustiger, moediger en pro-actiever zijn geworden.

De zes ACT vaardigheden

Dit zijn de zes vaardigheden waar je als ACT coach je coachees in traint:

  1. Wakker aanwezig zijn in het hier en nu (Mindfulness)
  2. Weten wat ertoe doet voor jou en je dierbaren (waardenonderzoek)
  3. Toegewijd handelen (gebaseerd op je waarden)
  4. Vriendelijk omgaan met jezelf (zelfcompassie)
  5. Je gedachten loslaten (defusie)
  6. Je gevoelens ruimte geven (expansie)

Toegegeven: deze vaardigheden vragen een beetje oefening, maar ze zijn goed te leren! En het mooie is: na afloop van het coachtraject vergeet je coachee ze nooit meer. En mocht je het als ACT-coach ook even niet weten, dan kun je altijd hardop de Hexaflex op jezelf toepassen, waardoor je op een menselijke manier ACT voor leeft!

Wat kun je met ACT?

Hoewel ACT van oorsprong een therapievorm is wordt het wereldwijd steeds vaker in Coaching ingezet. Er wordt zelfs voorspeld dat ACT de potentie heeft om de effectiviteit van coaching te optimaliseren (Bron: Richard Blonna).

Dat is geen loze claim omdat ACT inwerkt op hele basale menselijke processen, die de persoonlijke effectiviteit vaak in de weg staan. Hierbij kun je denken aan: vermijding, piekeren, richtingloosheid, ineffectief gedrag en gebrek aan ‘presence’. Omdat ACT er rekening mee houdt dat niet alles maakbaar is in het leven kun je ook mensen coachen die niet verder komen met de gebruikelijke coachmethodes.

Met ACT kun je onder andere mensen coachen die kampen met uitdagingen, zoals:

  • Stress
  • Perfectionisme
  • Omgaan met een crisis (zoals Corona)
  • Oververmoeidheid
  • overmatig piekeren
  • ‘niet uit de verf komen’
  • Lastige gewoontes, zoals: snel boos worden, nagelbijten, koopverslaving, etc.
  • Pijnklachten
  • Beperkte fysieke mogelijkheden.
  • Sterke gevoelens van eenzaamheid, angst, somberheid of onzekerheid.
  • Het moeten functioneren onder hoge stress, zoals bij topsporters, ondernemers en executives.

Meer leren?

Zin om meer te ontdekken over Coachen met ACT?

Download dan hier ons gratis Ebook

of

kijk hier wanneer de volgende basistraining plaatsvindt!

Vond je deze blog nuttig? Pleae like or share!