Van klacht naar kracht

De positieve psychologie is een nieuwe, snel groeiende stroming binnen de reguliere psychologie, die zich richt op de veerkracht, de vitaliteit en het floreren van mensen. Aan de basis van deze stroming licht het inzicht dat de psychologie té eenzijdig naar de mens heeft gekeken vanuit het medische, klachtgerichte model. Gelukkig zijn er steeds meer onderzoekers die aandacht schenken aan de vraag: hoe kunnen we mensen helpen een plezierig, zinvol en betrokken bestaan te leiden? Dit blijkt fundamenteel andere inzichten op te leveren dan de (ook belangrijke) vraag: hoe kunnen we mensen van hun klachten af helpen?

Oude deugden opnieuw op de kaart

Het is leuker en gemakkelijker om van een 7 een 9 te maken, dan van een 4 een 6” – Anoniem

Een andere verdienste van de positieve psychologie is dat zij waarden en deugden die we allemaal kennen uit oude wijsheidstradities opnieuw op de kaart zet, maar ditmaal onderbouwd met wetenschappelijk bewijs. Je kunt hierbij denken aan thema’s als: dankbaarheid, optimisme, hoop, veerkracht, compassie, verbondenheid, flow, humor en creativiteit.

Maar hoe cultiveer je die? De inzichten van vele onderzoekers zijn prima te vertalen naar de dagelijkse praktijk van mensen zoals jij en ik. Zo iets simpels als het maken van een dankbaarheidslijst kan al een enorm verschil maken in iemands levensgeluk.

Ken je dat moment? Dat je ‘s avonds eindelijk even vrij hebt en je afvraagt: zal ik nu gaan voor entertainment of voor groei?
Kies ik voor Netflix of voor een boek? Wil ik vermaakt worden of iets nieuws leren?

Er zijn zo ongelofelijk veel mogelijkheden tegenwoordig… je zou er bijna keuzestress van krijgen!

Zelf heb ik dat regelmatig. Ik houd er van om nieuwe dingen te leren, maar een beetje entertainment na een intensieve werkdag? Heerlijk!
Natuurlijk valt voor beide keuzes iets te zeggen, maar waarom zou je kiezen als je beide kunt hebben?

Een tijdje terug tipte gewaardeerd collega Koos Wolcken mij via LinkedIn het boek Positive Psychology at the movies.(Affiliate link)

Ik kocht het boek meteen en wat ben ik er blij mee! In dat boek staan namelijk voor alle 24 VIA Character strengths (universele sterke kanten) meerdere films genoemd waarin die sterke kant heel duidelijk naar voren komt.

Humor? Kijk naar Patch Adams.
Rechtvaardigheid? Erin Brockovich.
Dankbaarheid? Groundhog Day.
Teamwork? As it is in heaven.
Moed? Les intouchables.

En als je dan zo’n film kijkt: Let eens op wat je raakt. Welke sterke kanten je herkent. Wat je verder zou willen ontwikkelen.

Het toffe is dat je op deze manier ZELF bepaalt wat je in je geest stopt i.p.v. het Netflix algoritme…

Geen tijd voor een hele speelfilm? Kijk dan eens naar een short movie zoals The butterfly circus. (Duur: 20 minuten, staat op Youtube)

In onze trainingen zoeken we trouwen ook vaak die combi: leren terwijl je lol hebt. Dat is waarom we onze trainingen altijd zo breinvriendelijk mogelijk proberen vorm te geven.

Online trainingen

Ben jij docent of trainer? Wil je mensen ook laten leren terwijl ze lol hebben? Misschien is de online training Breinvriendelijk trainen dan iets voor jou. Je ontdekt daarin alle geheimen waarmee ik tijdens de lockdowns zelfs online mensen hele dagen wist te boeien en bij de les wist te houden…

Of heb je misschien interesse in de online training Moeiteloos Mensen Motiveren? Dit is een online training die Motiverende gespreksvoering makkelijk maakt.

Aanstaande donderdag is het 5 mei en dus bevrijdingsdag.
Een belangrijke en mooie dag, wat mij betreft.

Misschien nu wel meer dan ooit.

En toch…

Net zoals je niet hoeft te wachten op 1 januari om je iets voor te nemen, hoef je niet te wachten op 5 mei om voor bevrijding te gaan.
Je kunt immers elke dag voor bevrijding gaan. Bevrijding van wat vraag je je misschien af?

Wat dacht je van bevrijding van de interne strijd die we allemaal kennen: de dialoog tussen niet-helpende en helpende gedachten. Tussen zelfkritiek en zelfacceptatie. Tussen cynisme en idealisme.

In ACT vergelijken we dat met een schaakspel, waarbij de ene ‘stem’ door de zwarte stenen en de andere ‘stem’ door de witte stenen wordt verbeeld (Of andersom – dat doet er echt niet toe.)

Waar het hier om gaat is dat wij mensen behoorlijk druk kunnen zijn met ‘schaken’ de hele dag. En vaak doen we dat in de hoop dat één van beide kleuren ‘wint’ – de kleur waar jij je het meest mee identificeert. Maar wat als jij niet de witte stenen bent? En ook niet de zwarte? Wat als jij het schaakbord bent? De context waarbinnen het hele spel zich afspeelt? Zonder dat JIJ je daarmee hoeft te bemoeien?

De officiële term voor dit proces is Zelf-als-context en in ons boek noemen Jaan en ik dit ‘een ruime en flexibele zelfbeleving.

Helaas is deze manier van in het leven staan niet zo makkelijk ‘vast te pakken’. Maar soms kom je een lied of gedicht tegen waarin het perfect wordt verwoord. Zoals deze van Juan Ramón Jiménez, Yo no soy yo:

Ik ben niet ik
Ik ben degene
die ongezien naast mij loopt
die ik soms bezoek
en die ik vaak vergeet
degene die rustig zwijgt als ik spreek
die zachtmoedig vergeeft als ik haat
die rondzwerft daar waar ik niet ga
die rechtop blijft als ik sterf.

Mooi verwoord, niet waar?
En misschien vraag je je af wat je hier aan hebt? Of wat je ermee kunt?

Weet je, dit gaat veel meer over ‘zijn’ dan over ‘doen’.
En het enige dat jij hoeft te ‘doen’ is opmerken: ‘aha, daar heb je dat schaakspel weer’. En jezelf te herinneren: ‘Ok, prima, dat is wat mijn verstand nu eenmaal doet… Thanks mind! En dan ga ‘ik’ nu verder met mijn leven en DOEN wat er voor mij toe doet.’

Vind je dit gedachtegoed interessant?

Overweeg dan eens onze cursus ACT. Daarin leer je niet alleen je zelf bevrijden, maar ook je coachées…

Zaterdag 22 januari 2022 las ik dat de Vietnamese zenleraar, dichter en vredesactivist Thich Nhat Hanh op 95-jarige leeftijd was overleden. Ik moest er spontaan van huilen en weet zeker dat miljoenen mensen dat met mij deden. Ik weet niet of je hem al kent, maar ik vertel je graag hoe het kan dat hij zo’n dierbare en belangrijke persoon voor mij en vele anderen is geworden. Ook deel ik 5 inzichten die ik bij hem opdeed en waar ik nog dagelijks de vruchten van pluk.

In 2004 werd ik vader van mijn dochter en heel eerlijk: ik vond het maar wát ingewikkeld dat vaderschap. Mijn eigen (stief)vader was in veel opzichten meer een waarschuwing dan een voorbeeld voor me. Iets met 12 ambachten, 13 ongelukken, gedrenkt in alcohol… Inmiddels kan ik ook zijn mooie kanten zien en zelfs dankbaar zijn, maar 18 jaar geleden was dat knap lastig.

Vrij zijn waar je ook bent

In mijn zoektocht naar ‘hoe het dan wel moest’ vond ik het boekje ‘vrij zijn waar je ook bent’ door Thich Nhat Hanh (of Thay, zoals zijn leerlingen hem noemen. Thay is Vietnamees voor leraar).  Ik werkte toen nog dagelijks met (ex)gedetineerden en dat boekje bleek zowaar een uitgeschreven lezing die hij had gegeven in een Amerikaans gevangenis. Ik was op slag geboeid door de kracht en eenvoud van zijn boodschap en werd al snel fan van hem. Drie keer volgde ik een retraite die hij leidde en tijdens de tweede merkte ik tot mijn verbazing opeens een gevoel van liefde voor deze man. Wat me vooral raakte was zijn enorme integriteit. Hij bracht zijn boodschap voortdurend zelf in praktijk wat hem voor mij enorm geloofwaardig en betrouwbaar maakte.

His life was his message

Wat die boodschap is? Daar kun je boeken mee vullen en gelukkig zijn die boeken er ook. De kortste omschrijving die ik zelf kan bedenken is: Wees aanwezig voor jezelf en anderen, heb compassie en respect voor alles wat leeft en geniet van al het goede en mooie dat onze aarde te bieden heeft. In de loop der jaren leerde ik ongelofelijk veel van hem (en trouwens ook ‘zijn’ monniken en nonnen en vele mede-beoefenaars) en zou je hem een soort spirituele vader kunnen noemen. Dat was hij niet alleen voor mij, maar voor miljoenen mensen over de hele wereld. Wat dat betreft deden de 2 minuten die het NOS journaal aan zijn leven wijdde hem ernstig te kort. Iemand die hem wel op waarde wist te schatten was Oprah Winfrey. Als bovenstaande je nieuwsgierig maakt, kijk dan eens hier naar dit korte en krachtige interview van Oprah met hem.

En hieronder vind je – in mijn eigen woorden – de 5 inzichten die ik bij hem opdeed en waar ik enorm dankbaar voor ben:

Inzicht 1: We are inter-beings

In het boeddhisme wordt benadrukt dat niets in totale afzondering kan bestaan. Alles en iedereen bestaat in samenhang met al het andere. Thay noemde dat ‘Inter-being’ en lichtte dit begrip vaak als volgt toe: zou jij kunnen bestaan zonder de eindeloze rij van je voorouders? Zonder de zuurstof die de bomen produceren? Zou je dagelijkse voedsel kunnen bestaan zonder aarde, zonlicht, regen en het werk van vele boeren? Een bekende uitspraak van Thay is: ‘Als je de regen en het zonlicht uit een roos haalt. Wat blijft er dan over van de roos?

Inzicht 2: Happiness is the way

Thay vertelde vaak dat in en om je heen altijd méér dan genoeg voorwaarden te vinden zijn om gelukkig te zijn. En ik kan je verzekeren: als hij dit zei, dan geloofde je hem. Hoe dat kwam? Hij demonstreerde het simpelweg door het stralend en vol overtuiging te vertellen en dat werkte ongelofelijk aanstekelijk. Net als bij de oplossingsgerichte benadering gelooft men in zijn traditie dat wat je aandacht geeft groeit. Zo wordt er vaak gezegde: geef vooral de positieve zaadjes water. Door telkens weer dankbaar te zijn voor dat wat er al is, ging ik het zelf ook steeds meer ervaren. Thay: ‘er is geen weg naar geluk. Geluk is de weg.’

Inzicht 3: Input is output

Iedereen weet dat je moet opletten wat je in je mond stopt. Maar van Thay leerde ik dat je ook moet opletten wat je in je hoofd stopt. In mijn woorden: input is output. Dat je gezondheid achteruit gaat als je alleen maar ongezond eet is logisch. Maar waarom zou dat anders zijn voor je geestelijke voeding? Ook daar kun je kiezen tussen snacks en real nutrition. En ik geef toe: een snackje op zijn tijd is heerlijk, zowel voor je mond als je hoofd. Zelf probeer ik te leven volgens de 80-20 regel, zowel qua fysieke als geestelijke voeding en daar gedij ik goed op.

Inzicht 4: The way out is the way in

Als we het zwaar hebben of ongelukkig zijn, dan neigen velen van ons ertoe om het geluk buiten onszelf te zoeken. We gaan dan shoppen, drinken, roken, snoepen, etc. We hebben allemaal zo onze ‘ontsnappingsroutes’. Het lastige is alleen dat deze routes slechts tijdelijke opluchting bieden. Nadat ze zijn uitgewerkt begint het hele circus vaak weer overnieuw. Thay raadde zijn leerlingen altijd een andere route aan en zei ga maar naar binnen, haal bewust adem en zorg liefdevol voor je pijn. Omarm dat kleine meisje of jongetje in jou en wees er lief voor. In het begin dacht ik ‘het klinkt logisch, maar hoe doe je dat?’ Door ACT en Mindfulness ging het steeds beter snappen en ervaren. Inmiddels is dit steeds vaker mijn eerste keuze als ik het even zwaar heb.

Inzicht 5: Your presence is a gift

‘Je aanwezigheid is je mooiste geschenk’ zei Thay vaak. Hoe meer ik hier over nadenk hoe meer ik denk dat hij gelijk heeft. Ga maar na: hoe ervaar je een ouder, partner, docent, coach die niet volledig aanwezig is? Maar in gedachten ergens anders? Nu is het heel menselijk om soms even afgeleid te zijn, maar als het je intentie is om er helemaal te zijn, dan maakt dat al een groot verschil. Thay had hiervoor zelfs een magische mantra… Misschien verwacht je nu enkele onbegrijpelijke woorden in Sanskriet? Zijn mantra luidt: ‘ik ben er voor je’.

Alle mooie methoden ten spijt, misschien is dat wel het belangrijkste wat we als coach kunnen doen: er helemaal zijn voor die ander en een veilige holding space bieden waarin de coachee hardop mag onderzoeken wat er onderzocht wil worden.

Dank je, Thay voor je diepe wijsheid en enorme compassie voor alles wat leeft. Moge jij voortleven in het aandachtige handelen van miljoenen mensen.

NB: Wil je meer weten over deze bijzondere leraar en zijn traditie, kijk dan eens hier.

Bron foto: Pixiduc from Paris, France op Wikimedia.

 

Ik heb een besluit genomen.

Ok, eigenlijk is het meer een proces, maar toch…

Weet je, mensen reageren enorm divers op zo’n crisis als deze.

Van angstig tot heel moedig.

Van vermijdend en passief tot heel proactief.

Van egoïstisch tot heel vrijgevig.

Eerlijk gezegd herken ik al deze neigingen ook in mezelf.

Maar ik weet waar ik voor wil staan.

Zoals de Dalai Lama ooit zei: ‘Be open to change, but never let go of your values!”

Het ‘besluit’ houdt dan ook in dat ik me niet uit het veld ga laten slaan door de Corona-crisis.

Ik ga er alles aan doen om hier sterker uit te komen.

Sterker als mens en sterker als ondernemer.

En voor de helderheid: ik weet dat ik makkelijk praten heb, want ik ben gezond en mijn dierbaren zijn dat ook en daarvoor ben ik enorm dankbaar. En ik heb intens veel respect voor de mensen ‘aan de frontlinie’.

Maar ik realiseer me ook dat ik ervoor mag knokken om zo gezond mogelijk te blijven, zowel geestelijk als lichamelijk.

Zodat ik mijn bijdrage kan blijven geven aan een mooiere wereld.

Met betere coach-gesprekken, waarbij op een aandachtige & waarderende manier wordt geluisterd en coachees worden geprikkeld om stappen te zetten richting de beste versie van zichzelf.

Coach blij, coachee blij, verwijzer blij.

En omdat ik geloof in de kracht van ‘publiek commitment’ maak ik deze voornemens wereldkundig. Iedereen die me iets anders ziet doen dan wat hieronder staat mag me daarop aanspreken…

Hieronder lees je dus mijn persoonlijke voornemens én mijn plannen als ondernemer.

Ik neem mij het volgende voor:

Ik ben nieuwe gewoontes aan het ontwikkelen, zoals:

  • Elke ochtend koud douchen en sinds eind maart ook regelmatig een frisse duik in een mooie plas vlakbij. Ok, op het moment zelf is het soms afzien, maar onmiddellijk daarna voel je je onoverwinnelijk.
  • Na het douchen een moment van dankbaarheid en compassie, gevolgd door een meditatie.
  • Het eerste wat ik drink is een uitgeperste citroen met heet water en wat honing.
  • Tijdens het uitlaten van de hond doe ik ademhalingsoefeningen.
  • In mijn eerste werkpauze doe ik oefeningen in een vast ritme: maandag Qigong, dinsdag Kettlebell, woensdag Yoga, Repeat!
  • Ik stop op tijd met werken, ook als mijn to do-lijst schreeuwt om aandacht.
  • Daarna geniet ik van mijn gezin en doen we leuke dingen samen, tenminste: als zij dat ook willen. Het schijnt dat pubers soms hun eigen ding willen doen… (o:
  • Bewust consumeren, oftewel gezond voedsel in mijn lijf stoppen en opbouwende zaken in mijn hoofd stoppen, zoals TED-talks, de Correspondent, Filosofie, Boeddhisme, Mindfulness en natuurlijk mijn vakgebied bijhouden.
  • Beeldschermen uit om 22.00 uur, een korte terugblik op de dag en een meditatie voor het naar bed gaan, omdat ik uit ervaring weet dat ik veel beter slaap als ik op deze manier de dag afrond.
  • Op zondag een digitale detox: tijd om te lezen, wandelen, zwemmen, fietsen, spelen!

Klinkt dit streng? Voor mij voelt het juist heel bevrijdend en versterkend!

Mag ik hierin falen? Natuurlijk mag dat! Ik geloof in vallen en weer opstaan. Mild zijn naar je zelf, leren van ervaringen, jezelf vergeven en opnieuw beginnen!

Tot zover mijn plannen, ik hoop dat je er op de een of andere manier iets uithaalt voor jezelf!

Heb jij ook – juist nu – goede voornemens? Trek dan je stoute schoenen aan en deel ze hieronder!

“Ontneem nooit iemand zijn hoop. Misschien is dat het enige dat hij nog heeft” – anoniem

Het is duidelijk dat de wereld niet snel meer wordt zoals-ie was. Er zijn zelfs mensen die zeggen dat dat juist de bedoeling is. Dat onze oude manier van leven niet meer houdbaar is en dat dit de manier is waarop de natuur voor zichzelf zorgt. Andere mensen zijn juist heel somber over de gevolgen van de Corona-crisis op het gebied van economie, het huiselijk geweld dat toeneemt, de kans op nieuwe virussen.

Als ras-optimist (die het nu soms ook even moeilijk heeft) ben ik ervan overtuigd dat het belangrijk is om hoop te houden. Hoop dat we hier als mensheid sterker, wijzer en nederiger uit zullen komen. Sterker omdat we leren dat een gezond immuunsysteem bepaald geen luxe is. En wijzer omdat we beseffen hoe verbonden we zijn, dat we met zijn allen in hetzelfde schuitje zitten op deze planeet en dat we elkaar keihard nodig hebben. Nederiger omdat we meer respect zullen hebben voor de natuur en zullen beseffen dat niet alles draait om economie en consumptie.

Om jouw hoop een beetje te voeden heb ik vijf korte, hoopgevende filmfragmenten opgezocht. Je vindt ze hieronder, maar eerst een kort stukje over de wetenschap van Hoop.

Wat zegt de wetenschap over hoop?

Sinds enige decennia houdt de wetenschap zich met hoop bezig. Waar dit aanvankelijk neerkwam op het reduceren van wanhoop of hopeloosheid vanwege het verband met suïcide en depressie, is met de komst van de positieve psychologie het accent verschoven naar het stimuleren en cultiveren van hoop an sich. Zo vonden de onderzoeker Ai en zijn collega’s bij onderzoek naar oorlogsvluchtelingen dat er een verband is tussen het hebben van hoop en posttraumatische groei (i.e. sterker uit moeilijke situaties komen). De medisch specialist en onderzoeker Jerome Groopman omschrijft hoop als ‘het positieve gevoel dat we ervaren als we mogelijkheden zien voor een betere toekomst. Hij maakt daarbij onderscheid tussen ‘hoop’ en ‘valse hoop’, waarbij in het tweede geval gevaren en risico’s niet worden gezien of erkend en in het eerste geval wel. De positieve psycholoog Charles Snyder toonde aan dat er een sterk verband is tussen optimisme en hoop.

Hoop is een reis

Hij beschrijft in zijn boek ‘the psychology of hope’ hoe je hoop kunt zien als een reis. Voor een reis zijn drie dingen nodig: een bestemming, een routekaart en een vervoermiddel. Het helpt dus als je een doel formuleert waar je naar toe kunt werken. Volgens Snyder omschrijven hoopvolle mensen dit doel duidelijker dan niet-hoopvolle mensen. Ook ‘de routekaart’ pakken zij anders aan: zij maken een gedetailleerder stappenplan met meer kleine en overzichtelijke stappen dan niet-hoopvolle mensen. Ook denken zij meer na over alternatieve routes voor als het tegen mocht zitten. Tenslotte zien hoopvolle mensen vaker zichzelf achter het stuur zitten van het vervoermiddel. Zij beseffen dat zij zelf iets moeten doen om tot verandering te komen en zijn ook in staat zichzelf te motiveren om daadwerkelijk ‘op reis te gaan’. (Bron: F. Bannink)

Mijn eigen recept voor hoop

Omdat ik hoopvol en optimistisch in het leven wil staan – juist ook in tijden van crisis –  besef ik dat ik die zaken zal moeten onderhouden. Dat doe ik door te mediteren, actief dankbaarheid te oefenen en vooral: door bewust geestelijk te consumeren. Daarmee bedoel ik dat ik sommige dingen wel in mijn hoofd stop en anderen dingen niet of met mate. Zo kijk ik beperkt naar het actuele nieuws en lees ik liever de opbouwende analyses en achtergronden op de Correspondent. Ik kijk naar comedy om mijn humor-spier te blijven trainen. Ik lees over oosterse en westerse filosofie en ontdek ideeën die de tand des tijds (en vele epidemieën) hebben doorstaan. Ik kijk en lees mensen die mij inspireren.

Wat geeft jou een beetje hoop? Laat het weten in een comment hieronder!

Wil je ook hoop verspreiden? Deel dan ajb deze blog met je netwerk!

Wil je zelf groeien in hoop, optimisme en veerkracht? Schrijf je dan in voor onze gratis cursus positieve psychologie!

Vijf filmfragmenten over hoop

Face Covid

Kijk naar deze animatie van ACT-goeroe Russ Harris die wijze tips geeft om mentaal met COVID 19 om te gaan.

The school of life – How to Get Through This Crisis

Luister naar Alain de Botton die ad.h.v. passende beelden vertelt hoe we hier goed en wijs doorheen komen.

Matthew McConaughey shares message of hope amid coronavirus pandemic

Matthew vertelt je in 1.5 minuut wat we hiervan kunnen leren.

A Steady Heart in Time of Coronavirus with Tara Brach

Hier zie je hoe de wijze, grappige en compassievolle Boeddhistisch psychologe Tara Brach moed geeft aan de wereld.

Het Rotterdams Philharmonisch orkest

Zie hoe de leden van dit orkest vanuit huis, via zoom, nog steeds prachtige muziek maken.

 

 

Volgens mij vraagt deze tijd – naast moed en wijsheid – vooral om compassie:

Compassie met de zorgverleners aan de frontlinie.

Compassie met mensen die ziek zijn.

Compassie met eenzame, bange, verdrietige of zelfs rouwende mensen.

Compassie met kleine ondernemers die hun inkomen zien verdampen.

Compassie met grote gezinnen in kleine huizen.

Compassie met iedereen die ik hier vergeet.

En last but not least…. Compassie met jezelf

Zowel oude wijsheid als modern onderzoek stellen dat compassie iets is dat je kunt oefenen.

En gek genoeg begint dat bij zelfcompassie. Want hoe meer daarvan je aan jezelf kunt geven, hoe meer je vervolgens aan anderen te geven hebt. Als je eerst je eigen kopje vult, dan gaat-ie daarna overstromen…

Maar hoe doe je dat: zelfcompassie beoefenen?

Volgens Kristin Neff valt zelfcompassie uiteen in drie elementen:

1.     Vriendelijk zijn voor jezelf: behandel je zelf als een goede vriend(in). Oefen positieve zelfspraak. Verzorg je lichaam met aandacht. Vergeef jezelf voor fouten en leer ervan. Neem tijd om te ontspannen en reflecteren. Schrijf iets constructiefs in een dagboek of lucht je hart.

2.     Gedeelde menselijkheid: besef dat we allemaal in het zelfde schuitje zitten, dat wordt nu duidelijker dan ooit. Dit hoort ook bij mens zijn op deze planeet. Sterker nog: het is van alle tijden. Wij mensen hebben bovendien veel meer gemeenschappelijk dan dat we van elkaar verschillen. We willen allemaal gezond, veilig, gelukkig, geliefd en van betekenis zijn. We willen allemaal onze dierbaren beschermen. We vinden Corona allemaal spannend. Dus doe iets aardigs voor een ander, daar wordt je zelf ook blij van. Laat je inspireren door de talloze positieve initiatieven die nu overal op ploppen.

3.     Mindfulness: Oefen jezelf in een milde, open aandacht; ben aanwezig voor jezelf en /of je dierbaren, blijf zoveel mogelijk met je aandacht in het hier en nu, vergeef jezelf als dat weer even niet lukt en begin opnieuw, geniet van kleine dingen, tel je zegeningen en het moeilijkste van alles: erken je emoties: benoem ze of laat ze bewust toe in je lichaam, zodat ze kunnen komen en ook weer gaan. Herhaal eventueel de woorden: ‘Dit is moeilijk’, ‘Je hebt het nu even zwaar, lieverd’, ‘En ook dit gaat voorbij’.

Als ik het zelf even zwaar heb, dan doorloop ik vaak deze drie stappen en na afloop voel ik me altijd wat lichter.

In deze video begeleid ik je door de stappen heen:

Mocht dit gedachtegoed je aanspreken, dan heb je wellicht ook plezier van onze gratis cursus Positieve psychologie.

En deel ajb deze blog of je eigen gedachten hieronder!

We zien onze collega’s soms meer dan onze dierbaren. Bovendien nemen we ons werk op de een of andere manier ook vaak mee naar huis. Reden genoeg om te zorgen dat je op je werk een beetje gelukkig bent, toch? En dan hebben we het nog niet eens gehad over het feit dat gelukkige werknemers beter presteren en minder vaak ziek zijn. In deze blog lees je mijn ups en downs rondom werkgeluk en leer je hoe je jouw eigen werkgeluk drastisch kunt verhogen!

Ik geef mijn werkgeluk een 9, maar dat is zeker niet altijd zo geweest

Van 2001 tot en met 2016 heb ik in het reclasseringsveld gewerkt. Globaal gezien kijk ik daar met veel plezier op terug; ik heb er veel momenten van voldoening ervaren en ontzettend veel geleerd. Er waren zelfs momenten dat ik dacht: ‘’Tsjonge, dat ik hier voor wordt betaald… ik zou dit ook gratis doen!’ Zoals toen we in een tof team met een aantal jongvolwassen ex-gedetineerden gingen kanoën, klimmen en trommels bouwen… Ondertussen leerden we hen belangrijke levenslessen over samenwerking, zelfbeheersing en communicatie.

Rond 2007 kwam ik echter in een flinke dip terecht. Ik werkte toen bij een project dat – onder toeziend oog van het Ministerie van Veiligheid en Justitie – de opdracht had om een nieuwe training te ontwikkelen: Cognitieve vaardigheden voor ex-gedetineerden met een licht verstandelijke beperking. De training moest 36 bijeenkomsten omvatten en zo veel mogelijk evidence-based zijn. Ga er maar aan staan! We werkten in een nieuw team met de nodige spanningen, onder hoge tijdsdruk en met onduidelijke kaders. Terwijl we de training ontwierpen voerden we hem ook uit. Dus soms werkten we op vrijdag aan de bijeenkomst die maandag in een gevangenis zou worden gegeven. Zelf had ik een senior-functie, veel relevante kennis en ervaring en ik voelde me – zo bleek achteraf – veel te verantwoordelijk. Ik ervoer heel veel druk en weinig autonomie.

Alsof mijn bordje niet vol genoeg was kwam er thuis ook een tegenslag. Mijn tweede kind, een zoon dit keer, werd geboren met enkele medische complicaties. Tijdens zijn eerste maand lag hij twee keer in het ziekenhuis. En ja, het onvermijdelijke gebeurde: ik kwam in een (lichte) burn-out terecht. Ik was doodmoe, voelde me down en zag het allemaal nogal somber in.

In deze tijd was het werkplezier ver te zoeken, dat snap je

En toch was het juist werkplezier dat me ook weer hielp uit dit dal te klimmen. Blijf nog even, dan leg ik het je uit. Ik was natuurlijk flink geschrokken en wilde niet alleen uit dit dal klimmen, maar liefst ook voorkomen dat dit nog eens zou gebeuren. Dus ik voerde wat gesprekken hier en daar. Ik maakte lange wandelingen in mijn uppie. En ik schreef hele dagboeken vol. En oh ja, ik volgde ook nog een mindfulness cursus.

Het werkte: stap voor stap ging ik weer zien en vooral voelen waarvan ik tot leven kwam. Er ontstond een nieuwe richting. Nog half in de burn-out besloten mijn vrouw en ik terug te verhuizen naar Rotterdam, onze beider geboorteplaats. En – het klinkt onlogisch, ik weet het – binnen een maand schreef ik me ook nog even in bij de Kamer van Koophandel. Naast mijn baan, die ik ondertussen weer had opgepakt, wilde ik ook graag een eigen bedrijfje starten. Het is geen standaard recept bij een burn-out: ga verhuizen en start een bedrijf naast je baan! En toch werkte het: ik kreeg weer levenslust en knapte langzaam maar zeker steeds verder op.

Ik volgde een opleiding tot mindfulness-trainer en begon in het plaatselijke buurthuis een ‘Mindfulness-oefengroep’. Ik kreeg zelfs zo de smaak te pakken dat ik mijn leidinggevende vroeg of ik iets mocht doen wat eigenlijk helemaal niet bij mijn functie hoorde: een Mindfulness-training geven in de gevangenis. Ik kreeg niet alleen toestemming (als je dit leest: nogmaals dank voor je vertrouwen, BvdE!), maar we vonden zelfs een gevangenis die ons – bij gebrek aan een zomerprogramma – toestond om een pilot Mindfulness-training te geven. En daar in die gevangenis vond ik mijn werkgeluk weer!

Het klaver 4 model

Klaver 4 model – overgenomen met toestemming

Laten we nu eens een theorie over werkgeluk erbij pakken, bijvoorbeeld het Klaver 4 Model dat  Lieke Bezemer beschrijft in haar boek ‘Werkgeluk werkt!’ Mijn verhaal sluit één-op-één aan op dit model: Ik deed iets waar ik voor 100 % in geloofde bij mensen die dit heel goed konden gebruiken [Betekenis], buiten de gebaande paden [vrijheid], waarbij ik mijn talenten mocht inzetten [Talenten] samen met twee like-minded collega’s [Relaties].

En nu even 8 jaar fast forward: ik werk nu als zelfstandig trainer en coach en doe het werk dat ik het liefste doe [Vrijheid], met mijn favoriete collega-ZZP’ers [Relaties], ik geloof dat we de wereld een klein stukje mooier maken [Betekenis] door onze kennis, ervaring en skills in te zetten [Talenten]… Nu snap je waar die huidige ‘9’ vandaan komt!

En nu over naar jou…

Ik wil je graag helpen om je werkgeluk – indien je dat wenst – te verhogen!

Volg simpelweg onderstaande vier stappen:

Stap 1: Scoor jezelf eens op deze vier facetten van werkgeluk:

Betekenis:          0 |————————————————————————–| 10

Vrijheid:             0 |————————————————————————–| 10

Talenten:            0 |————————————————————————–| 10

Relaties:             0 |————————————————————————–| 10

Stap 2: Kies er nu eens één uit die je wilt verhogen en stel jezelf de vraag: Wat gaat er desondanks al goed op dit gebied? Wat maakt dat je het geen 0 geeft? (Dat hoop ik tenminste)

Stap 3: Misschien hoeft het geen 10 te worden… Met welk cijfer zou je tevreden zijn? Hoe ziet de situatie er dan uit? Wat is er dan anders?

Stap 4: Hoe ziet op de schaal één stap hoger dan nu eruit? Wat zal je volgende, kleine stap in de goede richting zijn? En wat zullen de eerste signalen zijn waaraan je merkt dat er vooruitgang is?

Heb je de vragen echt beantwoord? Gefeliciteerd! Jij neemt je werkgeluk serieus en dat juich ik enorm toe, want geluk is besmettelijk! Als je later tijd hebt, doe het dan nog een keer met één van de andere 3 facetten.

Spreekt deze manier van werken aan vooruitgang je aan? Ik heb simpelweg vier oplossingsgerichte vragen gesteld. Oplossingsgericht coachen is een methode waarvan onderzoek laat zien dat het de kans op burn-out vermindert! En uit eigen ervaring en die van vele coachende professionals weet ik ook dat het je werkplezier enorm doet toenemen. Daarom gaat mijn tweede boek over deze methode!

De vier werkgeluk-vergroters:

Om je nog een stapje verder te helpen heb ik – per klaverblad – een persoonlijke tip voor je. Hier komen ze:

  1. Betekenis: sta eens stil bij de vraag hoe jij het leven van andere mensen (of dieren) verbetert. Haal eens enkele van die mensen voor de geest of stel je ze levendig voor. Denk eens terug aan momenten van dankbaarheid bij die ander, de momenten waar je het voor doet. Hoe kun je meer van dit soort momenten creëren?
  1. Vrijheid: we zien vrijheid vaak als iets om te krijgen, maar het is eerder iets dat je kunt verwerven. Als je bijvoorbeeld laat zien dat je meer durft en aankunt, verwerf je daarmee vaak ook meer vrijheid. Vrijheid gaat ook over je stem laten horen en het podium durven pakken. Ben je bijvoorbeeld enthousiast over één van onze methoden? Trommel wat collega’s bij elkaar en vertel ze wat je hebt geleerd – daar worden zowel jijzelf als je collega’s beter van!
  1. Talenten: maak eens onderscheid tussen de talenten/sterke kanten die je energie kosten en de talenten/sterke kanten die je energie geven. Onderzoek of je je kunt ontwikkelen in de richting van de tweede groep, die zullen je waarschijnlijk gelukkiger maken dan de eerste groep. De eerste groep heb je waarschijnlijk ooit noodgedwongen moeten aanleren en dat is prima, maar genoeg is genoeg. Zoals Joseph Campbell zei: follow your bliss!
  1. Relaties: soms hopen we – onbewust – in relaties (thuis of op het werk) iets te krijgen. Denk hierbij aan erkenning, empathie, aandacht, energie. Maar relaties zijn veel meer een plek om te geven, want daarvan worden we uiteindelijk het gelukkigst. Als je daarop focust zul je verrast zijn over wat je – als een onverwachte bonus – terugkrijgt!

Wil je duurzaam investeren in je eigen werkgeluk? Overweeg dan eens onze Jaartraining PECAN: Positief, Effectief Coachen anno Nu! In 11 dagen, verspreid over een jaar, leer je drie bewezen, effectieve methoden uit de Positieve Psychologie: Motiverende gespreksvoering, Oplossingsgericht coachen en Coachen met ACT en Mindfulness. Telkens weer zien wij onze deelnemers tijdens dit jaar enorm groeien, zowel in zelfvertrouwen als in (werk)geluk. Ook jij ben van harte welkom!

Vond je deze blog nuttig? Please share!

Vind je er iets van? Laat een reactie achter, ik ga graag het gesprek aan!

Ik ben gek op oude zen-verhalen, koans en andere korte, maar inspirerende verhalen. Ze herinneren mij eraan om mindfulness te beoefenen en om lichtvoetig in het leven te staan.

En omdat ik een boek aan het schrijven ben kom ik even niet toe aan bloggen.

Maar deze had ik nog ‘op de plank’ liggen.

Het zijn echt hapklare brokjes wijsheid en ik deel ze graag met je.

Als ze jou laten glimlachten, dan is mijn doel bereikt!

Hier komen ze:

De westerling in het stilteklooster

Een westerling nam zijn intrek in een stilteklooster. Hij mocht slechts 2 woorden per jaar spreken. Na 6 maanden had hij zijn eerste gesprek met de abt en hij zei: ‘meer eten!’. Een jaar later had hij zijn tweede gesprek en hij zei: ‘meer dekens!’ Nog een jaar later kon hij zich niet meer bedwingen en zei: ‘Ik vertrek!’

Hierop antwoordde de abt: ‘en dat is maar goed ook, want sinds je hier bent heb je niets anders gedaan dan mopperen en klagen!’.

De onbevreesde voicemail

Voicemail: ‘ik ben mijn leven aan het veranderen. Laat een boodschap achter na de piep. Als ik niet binnen 2 dagen terugbel, dan ben jij helaas één van de veranderingen’

De levende Zen-meester

Een leerling vroeg aan een oude zenmeester: ’wat gebeurt er na de dood?’ De zen-meester antwoordde: ‘geen idee!’.  De leerling reageerde verontwaardigd: ‘maar u bent toch een zen-meester!’. Hierop antwoordde de meester: ‘ja, dat klopt, maar ik ben geen dode zenmeester!’.

Heden, verleden en toekomst

Het verleden maakt me depri…

De toekomst maakt me bang…

Maar daartussenin gaat het eigenlijk best goed!

De 3 monniken aan de rivier

3 Monniken zaten te mediteren aan een rivier. Opeens zei er één: ‘oh, ik ben vergeten de was te drogen’, en prompt liep hij over het water naar de overkant, waar het klooster lag. Nadat hij was teruggekeerd stond plots de tweede monnik op, zei dat hij de oven nog uit moest zetten en ook hijnam niet de brug verderop maar liep over de rivier naar de overkant. Toen zij beiden waren teruggekeerd, kon de derde niet achter blijven. Hij haalde diep adem, maakte zich zo licht als hij kon en stapte op het water en… En natuurlijk ging hij pardoes koppie onder. Verbeten klom hij op de kant om het nogmaals te proberen. En weer ging hij koppie onder. Toen hij voor de derde keer in het water lag zei de eerste monnik tegen de tweede: ‘zullen we hem dan nu maar vertellen waar de stenen precies liggen’…

De klepperende vlag

In een oud klooster in Japan waren vier zenmonniken aan het mediteren. Opeens zei de jongste: ‘de vlag kleppert!’.  Een oudere monnik zei: ‘nee, de wind kleppert de vlag’. Een derde nog ervarener monnik zei: ‘jullie hebben het mis: het is jullie geest die denkt dat de vlag kleppert’. Tenslotte zei de oudste monnik, licht geïrriteerd: ’jullie mónden klepperen!’.

Hemel en hel

Op een dag vroeg een jonge samurai aan een wijze oude zenmeester wat het verschil was tussen hemel en hel. De zenmeester keek de samurai uitdagend aan en zei: ‘waarom zou ik mijn tijd verdoen aan zo’n lelijke boerenpummel als jij?’

Woest trok de samurai zijn zwaard en zei: ‘Hoe durf je mij te beledigen! Ik vermoord je!

Rustig antwoordde de zenmeester: ‘dit is de hel’….

Opeens snapte de samurai wat de meester bedoelde. Hij kwam tot inkeer en zei: ‘Mijn excuses en dank u voor deze mooie les, oh, wijze oude meester…’

Hierop zei de zenmeester met een glimlach: ‘en dit is de hemel’…

De schrijver en de kogelvis

Een bekende schrijver van reisverhalen werd samen met zijn vrouw te eten gevraagd in het huis van een welgesteld Japans gezin. Vol trots vertelde de Japanse gastheer dat hij zijn kok had gevraagd iets heel bijzonders klaar te maken: kogelvis! Omdat deze vis een dodelijk gif bevat moet hij worden bereid door een speciaal opgeleide kok, die in staat is het gif volledig te verwijderen. Het was duidelijk dat het een grote eer was om zo’n bijzonder gerecht voorgezet te krijgen.

Toen het zover was, begon de schrijver vol verwachting aan de vis en met volle aandacht proefde hij elk hapje. De smaak was inderdaad onvergelijkbaar met alles wat hij ooit eerder had gegeten. Na afloop vroeg zijn gastheer hoe hij het had gevonden. De schrijver sprak in extase over de voortreffelijke smaak. Hij hoefde niet te overdrijven want hij had werkelijk gesmuld. Toen pas onthulde de gastheer dat hij een eenvoudige, maar goed bereidde kabeljauwfilet had gegeten en dat zijn vrouw de kogelvis was geserveerd. Toch was de schrijver niet beledigd, integendeel, hij had een waardevolle les geleerd: dat als je iets gewoons je volle aandacht geeft, het op magische wijze verandert in iets buitengewoons…

De jonge monnik en de twee opdrachten

In het oude Tibet meldde een jonge monnik zich voor het eerst bij zijn leraar. Hij was heel leergierig en zat vol vragen, maar de enige instructie die hij kreeg was: ’sta morgen vroeg op en klim naar de grot die je boven aan deze berg zult aantreffen. Daar blijf je van dageraad tot schemering zónder na te denken. Het maakt niet uit hoe je het doet, als je het denken maar volledig uitbant. Na zonsondergang kom je mij vertellen hoe het ging.’

De volgende ochtend vond de jongeman de grot en probeerde alles wat hij wist: stilzitten, zijn adem volgen, springen, dansen, schreeuwen zelfs, maar niets leek te werken: hij had nog nooit zoveel gedachten gehad. Teleurgesteld en nerveus meldde hij zich weer bij zijn leraar en vertelde wat er gebeurd was… Deze barstte echter in lachen uit en zei dat hij de opdracht uitstekend had uitgevoerd en klaar was voor de volgende opdracht. De volgende dag moest hij opnieuw de grot bezoeken, er de hele dag blijven zitten en dit keer niets anders doen dan denken. ‘Denk de hele dag aan alles wat je wilt, maar laat geen gaten vallen tussen je denken’, had de meester nog gezegd.

De tweede dag klom de jongeman opgelucht en vol zelfvertrouwen naar de grot en nam zijn plaats in. In het begin verliep het prima: de ene gedachte volgde de andere op zonder onderbreking, maar na een tijdje begonnen er gaten te vallen. Oh nee! Hij dacht aan thuis, aan verleden en toekomst, telde zijn verlangens, probeerde te filosoferen, maar na een tijdje droogden ook deze onderwerpen op en was er lange tijd stilte in zijn hoofd. Toen de schemering inzette schoot hem plots weer de opdracht te binnen. Hoe moest hij dit uitleggen? Met hangende schouders en trillende benen meldde hij zich weer bij zijn leraar en deed verslag. Tot zijn verbazing schoot zijn leraar opnieuw in de lach. ‘Proficiat! Schitterend! Nu weet je hoe je het beste kunt oefenen’, was zijn enige antwoord.

Een levensles van een oude Cherokee-indiaan

Een oude Cherokee-indiaan geeft zijn kleinzoon les over het leven. “Binnen in mij is er een gevecht aan de gang:, zei hij tegen de jongen, “het is een gruwelijk gevecht tussen twee wolven. De ene wolf is slecht – deze wordt gevoed door woede, jaloezie, zorgen, arrogantie, zelfmedelijden, leugens & egoisme.”

“De andere wolf is goed – deze wordt gevoed door vreugde, liefde, hoop, rust & stilte, luisteren, behulpzaamheid, vrijgevigheid, waarheid, medeleven & vertrouwen.”

“Dit zelfde gevecht is ook aan de gang binnen in jou en in ieder ander mens.”

De kleinzoon dacht er een minuut over na en vroeg toen aan zijn grootvader: “welke wolf zal er winnen?”

De oude cherokee-indiaan zei alleen maar:

“De wolf die jij te eten geeft.”

De jongeman en het kerkhof

Er was eens een jongeman die op een dag een klein dorpje bezocht in een hem onbekende streek. In dat dorpje lag een kerk die zijn aandacht trok. Nadat hij de kerk bezocht had liep hij over het kerkhofje ernaast. Opeens viel zijn oog op het opschrift van een graf en hij las: ‘twee jaar’. Toen keek hij naar het graf ernaast. Daarop stond geschreven: ‘vijf jaar’. ‘Weer zo jong gestorven, dacht de jongeman. Geïnteresseerd las hij weer een ander graf. ‘Vier jaar’. En nog een. ‘Eén jaar’. Het is wel vreemd, dacht hij, dat zoveel inwoners in dit dorp zo vroeg zijn gestorven. Op het hele kerkhof lagen slechts enkele graven met een hoger getal.

Toen hij het kerkhof wilde verlaten, kwam de priester van het dorp net aangewandeld. De jongeman vroeg hem onmiddelijk wat hier gebeurd was, waardoor zo veel inwoners zo jong gestorven waren. De priester antwoordde: ‘In dit dorp schrijven wij op het graf alleen maar het aantal jaren dat de mensen werkelijk geleefd hebben…’

Please share the inspiration!

Hopelijk heb je genoten van deze hapklare brokjes wijsheid.

Heb je ook een leuke? Deel hem hieronder!

Ken je anderen die dit ook waarderen? Please share!

Onlangs was ik op de Dag van de Coach…  Heerlijk weer een dagje opladen met nieuwe energie en inspiratie op coachgebied!

Er waren een paar honderd mensen, dus de kans dat je er niet bij was is groot.

Daarom praat ik je graag even bij over de 4 lezingen die de meeste indruk op mij maakten.

Hieronder lees je de essentie (volgens mij) van het verhaal van: Professor Lidewey van de Sluis, Enthousiasme-goeroe Rijn Vogelaar, Prof. dr. ir. Mathieu Weggeman en de onschuldig in Marokko veroordeelde Joseph Oubelkas. Joseph kreeg een staande ovatie van minuten en daarna stond men rijen dik bij zijn boekenstand…

Lidewey van der Sluis: We hebben elkaar nodig om te floreren!

Wist je dat Vincent van Gogh tijdens zijn leven slechts één werk heeft verkocht?

Het is nu bijna niet voor te stellen, maar tijdens zijn leven heeft hij nauwelijks erkenning ontvangen. Zou het mogelijk zijn dat ook op de hedendaagse werkvloer veel mensen niet gezien worden in hun inzet, kwaliteiten en goede intenties? Ben jij daar eigenlijk zelf wel altijd in gezien? Prof. Lidewey van de Sluis denkt van niet.

Volgens van de Sluis hebben we elkaar nodig om te kunnen floreren. Het is de kunst om in organisaties elkaars kwaliteiten te zien en in het juiste licht te plaatsen zodat anderen het ook kunnen zien.

Zoals een plant zonlicht nodig heeft om te kunnen bloeien, zo hebben mensen menslicht nodig om te kunnen floreren.

En coaches kunnen hieraan een grote bijdrage leveren. Helaas werkt het ook de andere kant op: als we mensen in een negatief licht plaatsen zullen zij niet floreren, maar juist wegkwijnen.

Coach driehoek van de toekomstNu zijn er volgens Lidewey drie zaken nodig om de vonk in mensen te laten ontvlammen en als verhelderende metafoor gebruikt zij de ‘fire-triangle’. Om een vuur te ontsteken heb je immers zuurstof, hitte en brandstof nodig. Veel coaches richten zich al op de brandstof van mensen: hun kwaliteiten, kennis en kunde. Voor de hitte is volgens Lidewey vaak minder aandacht: de attitude, het enthousiasme, de passie. Nog minder aandacht krijgt de zuurstof: de omgeving, ademruimte, een klimaat waarbinnen mensen tot hun recht komen.

Volgens Lidewey zou dit model zou weleens de  ‘coach-driehoek van de toekomst’ kunnen worden.

Persoonlijk denk ik bij haar visie meteen aan oplossingsgerichte gespreksvoering, met name  als het gaat om mensen in een positief menslicht zetten. Ik ken geen methode die zo sterk focust op: wat is er al, wat kun je al, wat werkt er al en… hoe lukt je dat?

Alsof het zo gepland was had de spreker na haar, Rijn Vogelaar, een sterk verhaal over de hitte van menselijk enthousiasme binnen organisaties. En organisatie-adviseur Mathieu Weggeman hield een gloedvol betoog over de zuurstof, oftewel een omgeving waarbinnen mensen kunnen floreren. Je leest hun boeiende visies hieronder.

Rijn Vogelaar: De kracht van enthousiasme

Toen Rijn Vogelaar op de Middelbare school zat was hij geboeid door poëzie en experimenteerde hij graag met verschillende dichtvormen. Helaas was hij ook dyslectisch, dus veel van zijn dichten rammelden aan alle kanten. Zijn docent Nederlands had alle reden om zijn gedichten af te branden, zo zegt Rijn zelf. Alleen deed hij dit niet. Hij zag een talent in Rijn en bleef hem aanmoedigen, zelfs tot ver na de middelbare school tijd. Later won hij verschillende prijzen en stond als podiumdichter op vele festivals.

Op de dag van de coach opende hij zijn verhaal dan ook met een prachtig gedicht genaamd: ‘Als jij het water was…’

Je zou zeggen dat in de positieve psychologie al veel onderzoek is gedaan naar enthousiasme. Gek genoeg is dit (nog) niet zo. Daarom besloot Rijn er zelf een boek over te schrijven waarbij hij zich liet inspireren door een eigen passie: muziek. Als je naar succesvolle bands kijkt dan zie je dat er altijd drie elementen zijn waardoor zij floreren: Flame, Flow en Flood. De flame staat voor passie en bezieling, de flow voor het presteren van een band als één organisme waarbij iedereen zijn rol speelt en eigen talenten benut en de flood is de overvloedige energie en erkenning door het publiek.

Ter illustratie van deze drie principes laat hij ons deze clip zien:

 

Punt gemaakt, Rijn!

Organisaties kunnen volgens Rijn veel leren van succesvolle bands door vragen te beantwoorden zoals:

Flame: Hoe ontsteek je het vuur van enthousiasme in je medewerkers? Hoe zorg je dat ze gaan voor hun product of dienst?

Flow: Hoe zet je je medewerkers in? Laat je een geboren drummer gitaar spelen? Laat je de bassist zingen? Kortom: Hoe zorg je dat je medewerkers in een flow komen?

Flood: Hoe zorg je voor overvloed? Aan wie vraag je bijvoorbeeld feedback? Aan je fans of je ontevreden klanten? Wat je aandacht geeft groeit!

Als laatste tip noemt hij: als mensen niet meer zo enthousiast in het leven staan, vraag dan waar ze vroeger enthousiast over waren en je ziet ter plekke een gedaante-verandering: gezichten lichten op, ruggen worden recht en ogen gaan weer stralen…

En dit is ook een aanrader voor op feestjes, aldus (de ietwat verlegen) Rijn Vogelaar

Mathieu Weggeman: Vakmensen die niet vertrouwd worden floreren niet!

Er liep eens een man in Stockholm bijna onder een auto omdat hij druk was met het checken van zijn Instagram-feed. ‘Ik was echt bijna aangereden, omdat ik naar kattenplaatjes, foodporn en selfies van vrienden keek’, aldus de 29-jarige Zweed. Hij vertelde het aan zijn collega en beste vriend en samen bedachten ze een oplossing voor dit probleem: ze besloten zelf een paar verkeersborden te laten maken en die op te hangen. Op het driehoekige bord zie je een man en een vrouw die lopend naar hun telefoonscherm staren.

Het nieuwe en originele bord werd gespot door een blogger en vervolgens begonnen Zweedse media erover te schrijven. Toen tweette de Zweedse metrodienst dat ze ook wel van die borden in de metrostations zouden willen. Mensen kijken tijdens het instappen naar hun telefoon, schreef de dienst, metrobestuurders zijn bang dat ze net een verkeerde stap zetten. Later tweette zelfs de politie dat ze het een cool plan vonden!

En toen liet de gemeente van zich horen. Een goed idee, maar ze moesten de borden wel verwijderen. Anders zou iedereen – zomaar – overal borden kunnen ophangen, aldus de gemeente, en dat kan natuurlijk niet…

Met dit verhaal illustreerde Prof. Weggeman zijn punt en volgens hem doet dit zelfde fenomeen zich voor in heel veel organisaties.

Een van de vragen die hij ons stelde, was: Wat is een professional?

Volgens hem is dat iemand die liefde heeft voor zijn vak. Iemand die de inhoud van zijn werk belangrijker vindt dan geld of aanzien. En vooral: iemand die een betekenisvolle bijdrage wil leveren. Dat kan dus net zo goed een serveerster zijn als een hartchirurg. Volgens Mathieu geldt deze definitie doorgaans voor verreweg het grootste deel van het personeel: 80% wil en kan zonder meer de bijdrage leveren die gevraagd wordt. Helaas is er vaak zo’n 15% die het niet (meer) kan. En slechts 5% wil het niet – om welke reden dan ook.

Waar gaat het nu vaak mis in organisaties?

Als je 100 % van je personeel onderwerpt aan alle regels en procedures van ‘Planning en Control’ dan doe je feitelijk 95% van je personeel te kort, want ‘vakmensen die niet vertrouwd worden floreren niet’. Mathieu’s advies aan managers en leidinggevenden anno 2017 luidt dan ook:

Durf te differentiëren!

Richt je ‘planning en control’ op die 5% die niet wil of lijkt te willen.

Zorg dat de 15% wordt bijgeschoold of op een beter passende plek komt.

En geef de overige 80% …. [tromgeroffel] ……. Vertrouwen (met een hoofdletter).

Een ander, maar gerelateerd advies: Creëer betekenis door op zoek te gaan naar de ‘shared values’ tussen je mensen en je organisatie en durf te vertrouwen op de inzet, wijsheid en goede intenties van deze groep en je krijgt van hen de inzet van je dromen.

Is dit makkelijk voor managers en leidinggevenden? Net zo makkelijk als het uitzwaaien van je dochter van 16 die voor het eerst gaat stappen…  Loslaten is een kunst en daar ligt dus een schone taak voor ons coaches, aldus Mathieu Weggeman.

Dat ben ik van harte met hem eens en als er één methode is die mensen leert om los te laten dan is dat wel ACT (acceptance en commitment training). Overigens gaat het vaak meer om toelaten van ongemakkelijke gevoelens, maar dat terzijde.

Joseph Oubelkas: 1637 dagen onschuldig in een Marokkaanse gevangenis…

De uitswinger van de dag was Joseph Oubelkas, een sympathieke, Marokkaans-Nederlandse man met een even bizar als inspirerend levensverhaal.

Stel je even voor: je bent 23, ziet er goed uit, informatica-diploma op zak en je start je eigen IT-bedrijf in een gunstige tijd. De zaken gaan goed en je wordt door een groot Marokkaans bedrijf gevraagd om daar een project te doen. Aangezien je goed Frans spreekt en van avontuur houdt neem je de opdracht aan en zowaar: een jaar lang werk je met veel plezier één week in de maand in Marokko.

Dan gebeurt er iets onverwachts: op het bedrijfsterrein wordt een busje met 800 kg marihuana gevonden en omdat jij er gelikt uitziet en uit Nederland komt ben je verdacht. Je beland in een cel, waar je verzekerd wordt dat alles goed komt. Maar niet heus. Enkele weken later valt het oordeel: 10 jaar celstraf in een van de ergste gevangenissen van de wereld: zelf het ‘toilet’ (niet meer dan een gat in de grond) doet ’s nachts dienst als slaapkamer voor de overvolle cel.

Uiteindelijk zit Joseph 4,5 jaar vast en de grote vraag is natuurlijk: hoe overleef je zoiets? Dankzij de 400 brieven van zijn lieve en wijze moeder ziet Joseph in dat hij er zelf iets van moet zien te maken. Nadat hij van de aardschok bekomen is begint hij zijn gebit te verzorgen, hij deelt lieve kaartjes van zijn moeder uit aan andere gedetineerden, hij begint een bloementuin en een sport-clubje en stap voor stap wordt hij steeds meer een licht in al die donkerte. en passant leert hij vloeiend Spaans en Marokkaans spreken.

In boeken over de methode ACT wordt vaak Victor Frankl aangehaald die Auschwitz overleefde. En ook dat is een enorm inspirerend verhaal. Vanaf nu kan het verhaal van Josepf Oubelkas daaraan worden toegevoegd met als overeenkomende levensles: Je kunt je omstandigheden niet altijd controleren, maar de houding die je kiest, daarin ben je vrij.

Hier hoor en zie je het hem zelf vertellen:

 

Vond je het nuttig om op deze manier te worden bijgepraat?

Zo ja, zou je deze blog willen delen op social media?

Heb je het Congres voor Positieve Psychologie gemist? Niet getreurd, je kunt immers niet overal bij zijn…

Ik was er wel en praat je gewoon even snel bij!

De sprekers die er voor mij uit sprongen waren Fredrike Bannink en Ruud Velthoven. Fredrike vanwege haar praktische insteek en Kaandorp-achtige humor (‘zijn hier soms ook mensen die ergens iets van een relatie hebben?’) en Ruud vanwege zijn enorm optimistische blik op een nogal futuristische toekomst die opeens veel dichterbij leek dan ik dacht:

Prothesen besturen met je brein? Het is er al!

Om een beetje positiviteit door te geven aan jou en de wereld vind je hieronder 10 oefeningen die ik vandaag heb ervaren en die jij heel gemakkelijk zelf en met je cliënten kunt doen.

NB: sommige lijken verrassend simpel, maar oordeel niet voor je ze zelf gedaan hebt, oké?

De 1e 8 zijn van Fredrike en de laatste twee van Gerben Westerhof die zich onder andere bezighoudt met onderzoek naar de narratieve therapie.

Hier komen ze:

5 dingen die goed voor je zijn

Wat heb je vandaag al gedaan wat goed voor je is? Noem 5 dingen of schrijf ze op.

NB: dit is vaak meer dan je denkt en mag heel klein zijn, zoals: ontbijten, mediteren, wandelen, iemand een lief appje sturen, etc.

Varianten: je kunt de vraag ook wijzigen in: goed voor je geliefde, je kind, je team…

3 manieren waarop je bijdraagt aan een mooiere wereld

Hoe draag jij bij aan een mooiere wereld? Noem eens 3 dingen?

Ook hier geldt: maak het niet te groot!

Denk aan: vegetarisch eten, iemand een luisterend oor bieden,  je kind opvoeden, hondenpoep opruimen, etc.

Dankbaarheids-PingPong

De dankbaarheidslijst ken je vast al, maar deze is heel leuk samen met iemand anders: om de beurt noem je in een rap tempo dingen waar je dankbaar voor bent, zoals: lieve vrienden, frisse lucht, goed functionerende ogen, kunnen leren wat je wilt, leven in een democratie, te eten hebben, kinderen mogen opvoeden tot nieuwe wereldburgers, etc.

Ik keek om me heen en werkelijk iedereen in de zaal had een lach op zijn gezicht!

Tip: doe dit eens met een je partner of een vriend(in) voordat je naar bed gaat…  wedden dat je vrolijk in slaap valt?

Positief roddelen

We hebben hem niet gedaan, maar hij werd genoemd en is ook hier het vermelden waard. Roddel eens positief over de ander waar-ie zelf bij is (bijv. met kinderen, collega’s, vrienden, etc)

Random acts of kindnes!

De Dalai Lama zegt het ook: Do you want to be happy? Go make other people happy!

Doe gewoon eens aardige dingen voor een ander, liefst zonder dat ze weten dat jij het doet… Gewoon ‘for the joy of giving!’

Succes-Talent-Ambitie

Lange tijd waren het vieze woorden, maar sinds de positieve psychologie er is mag het weer! Wij deden hem tijdens de kennismaking in een workshop:

Wissel in een tweetal de volgende zaken uit: je naam / een recent succes(je) /een talent / een ambitie

(Tip voor als de ander niets kan noemen: wat zou je beste vriend(in) zeggen?)

Positieve 360 graden feedback

Laat een coachee eens aan enkele mensen om haar heen vragen hoe zij een positief verschil maakt in het leven van de ander. Laat daar vervolgens een samenvatting van maken.

Sprankelend moment

Stap 1: Vertel of schrijf eens over een sprankelend moment op je werk.

Stap 2: Wat zegt dat over positieve eigenschappen van jou?

Stap 3: Noem enkele kleine stappen die je kunt zetten om vaker zulke sprankelende momenten te hebben

En de laatste twee zijn van Gerben Westerhof:

Vertel eens over een specifieke positieve herinnering uit je jeugd

Wat gebeurde er?
Hoe ging dat precies?
Wie waren erbij?
Hoe voelde je je
Wat werd er gezegd / gedaan?
Welke zintuiglijke indrukken weet je nog?

Toen ik deze oefening deed kwam bij mij het volgende verhaal boven: “Ik zat op de kleuterschool en moet 5 of jonger zijn geweest. Mijn moeder bracht me naar school en om de een of andere reden had ik die dag geen zin. Dit vertelde ik aan mijn moeder en tot mijn verbazing nam ze mij weer mee naar huis. Daar aten we een heerlijke tompouce. Ik woonde in een Rotterdamse volkswijk en toevallig ‘lag de straat open’, dus het was een grote zandbak! Vraag me niet waarom maar er waren allemaal oudere kinderen die die dag ook niet naar school gingen en die van de houten loopplanken prachtige hutten hadden gebouwd. Ik was welkom in één van die hutten en zat daar heel gezellig met die kinderen grapjes te maken en chips te eten…” Nu denk je misschien dat is een mooi recept voor later spijbelgedrag…’ Dat viel gelukkig mee: ik ben netjes afgestudeerd en heb sindsdien nooit een dag gespijbeld…

Identiteitsherinnering

Vertel eens een herinnering die jou heeft gevormd als persoon. Vaak ervaar je zelf die herinnering als belangrijk / levendig / een sterke positieve of negatieve ervaring. Geef de herinnering een titel.

Hier volgt de mijne: Het Boemerang-boek.

Als kind kwam ik vaak in de bieb en op zekere dag ontdekte ik een boek dat uitlegde hoe je zelf boemerangs kon maken die echt terugkwamen! Dat leek me wel wat, dus ik ging meteen naar huis, vond een stuk multi-plex en ging vrolijk met een figuurzaag, een vijl en schuurpapier aan de slag. Daarna vol spanning uitproberen en tot mijn stomme verbazing kwam het stuk hout na enig oefenen echt terug. Al snel maakte ik twee vriendjes enthousiast en zo hadden wij een spannende nieuwe hobby. Al snel was gewoon gooien niet genoeg… Het ging erom wie het vaakst zijn eigen boemerang kon gooien én vangen! Het toppunt was toen we gedrieën – tegelijk – onze eigen boemerang zouden gooien én vangen. Dat lukte… maar pas nadat ik de boemerang van een vriendje had gevangen… met mijn jukbeen… Wat dit over mijn identiteit zegt, daar mag je naar gissen!

Heb jij ook een herinnering die je wilt delen?

Ik vind het leuk als je hem hieronder durft op te schrijven!

En natuurlijk mag je ook je ervaringen delen met de andere oefeningen…

En deze blog delen in je netwerk waardeer ik ook zeer!

(Foto-verantwoording: Auteursrecht: <a href=’http://nl.123rf.com/profile_bowie15′>bowie15 / 123RF Stockfoto</a>)