De kracht van niet weten

De beste vraag is die waarop de client het antwoord nog niet weet. Ik meen dat deze uitspraak van Steve de Shazer is, die samen met Insoo Kim Berg de (fascinerende) Oplossingerichte therapie ontwikkelde.

Ik ben het volledig met deze uitspraak eens! De reden hiervoor ligt voor de hand: ik wil dat de client iets nieuws ontdekt! Als de client metéén een antwoord klaar heeft, dan heeft hij dat antwoord waarschijnlijk al vele malen gerepeteerd, hetzij in gesprek met anderen, hetzij in zijn eigen hoofd. Als de client even moet nadenken over het antwoord op mijn vraag ben ik redelijk tevreden… Ik zie hem dan nadenken en zoeken in zijn eigen pakhuis aan bewuste en onbewuste kennis en ervaring. Het mooist vind ik het echter als de client zegt: ‘dat weet ik eigenlijk niet…’ of ‘goh, daar heb ik nou nog nooit over nagedacht…’

Vaak reageer ik dan met: ‘prima, neem rustig de tijd’ en laat vervolgens een lange stilte vallen. Meestal komt er dan iets heel bruikbaars. Zo niet, dan laat ik weten dat het prima is om het nu nog niet te weten en dat ik het antwoord graag de volgende sessie hoor of per mail lees.

Een vraag waarop dit niet-wetende antwoord soms komt is ‘de wonder-vraag’, een zeer effectieve, fantasie-stimulerende vraag. Aan die vraag zal ik een ander blog wijden.

Het frappante is dat dit niet-weten een kwaliteit is die ook wordt aangemoedigd bij mindfulness-beoefenaars, en in zowel motiverende als oplossingsgerichte gespreksvoering. Waarom zou dit zo zijn? Ik denk dat dit zo is, omdat niet-weten een bepaalde openheid met zich meebrengt, die ruimte biedt voor iets nieuws en creatiefs.

Helaas voelen veel mensen (client of coach) zich niet zo op hun gemak bij niet-weten. Hoeveel mensen staan immers niet meteen met een antwoord klaar en hoeveel coaches en hulpverleners stellen zich niet op als expert. Het goede nieuws is dat een houding van niet-weten aan te leren is. Bijvoorbeeld door mindfulness of zen te beoefenen.

In Zen wordt deze houding de ‘beginners-mind’ genoemd. Suzuki zei hierover: in the mind of the expert: few possibilities! In the mind of the beginner: many possibilities…

Wat voor coach of hulpverlener heeft u liever? Eentje die alle antwoorden voor u heeft? Of een die uw innerlijke kracht en wijsheid naar boven haalt? En wat voor coach zou u willen zijn? Een alwetende expert of een dienende gids?

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *